丽人行
唐 杜甫
古诗词:丽人行原文翻译+全文注释译文+原著赏析
原文:
[唐] 杜甫三月三日天气新,长安水边多丽人。
态浓意远淑且真,肌理细腻骨肉匀。
绣罗衣裳照暮春,蹙金孔雀银麒麟。
头上何所有?翠微匎叶垂鬓唇。
背后何所见?珠压腰衱稳称身。
就中云幕椒房亲,赐名大国虢与秦。
紫驼之峰出翠釜,水精之盘行素鳞。
犀筯厌饫久未下,鸾刀缕切空纷纶。
黄门飞鞚不动尘,御厨络绎送八珍。
箫鼓哀吟感鬼神,宾从杂遝实要津。
后来鞍马何逡巡,当轩下马入锦茵。
杨花雪落覆白蘋,青鸟飞去衔红巾。
炙手可热势绝伦,慎莫近前丞相嗔!
注释:
【1】三月三日:为上巳日,唐代长安士女多于此日到城南曲江游玩踏青。【2】水边:指曲江。
【3】态浓:姿态浓艳。
【4】意远:神气高远。
【5】淑且真:淑美而不做作。
【6】肌理细腻:皮肤细嫩光滑。
【7】骨肉匀:身材匀称适中。
【8】“绣罗”两句:用金银线镶绣着孔雀和麒麟的华丽衣裳与暮春的美丽景色相映生辉。绣罗,刺绣的丝织品。裳(cháng),古代指遮蔽下体的衣裙。
【9】翠微:薄薄的翡翠片。微:一本作“为”。
【10】匎(è)叶:一种首饰。
【11】珠压:谓珠按其上,使不让风吹起,故下云“稳称身”。
【12】腰衱(jié):裙带。
【13】就中:其中。
【14】云幕:指宫殿中的云状帷幕。
【15】椒房:汉代皇后居室,以椒和泥涂壁。后世因称皇后为椒房,皇后家属为椒房亲。
【16】“赐名”句:指天宝七载(748年)唐玄宗赐封杨贵妃的大姐为韩国夫人,三姐为虢国夫人,八姐为秦国夫人。
【17】紫驼之峰:即驼峰,是一种珍贵的食品。唐贵族食品中有“驼峰炙”。
【18】釜:古代的一种锅。翠釜,形容锅的色泽。
【19】水精:即水晶。
【20】行:传送。
【21】素鳞:指白鳞鱼。
【22】犀筯(zhù):犀牛角作的筷子。
【23】厌饫(yù):吃饱,吃腻。
【24】鸾刀:带鸾铃的刀。
【25】缕切:细切。
【26】空纷纶:厨师们白白忙乱一番。贵人们吃不下。
【27】黄门:宦官。飞鞚(kòng),即飞马。
【28】八珍:形容珍美食品之多。
【29】箫鼓:两种乐器名。
【30】哀吟:指音乐宛转动人。
【31】宾从:宾客随从。
【32】杂遝(tà):众多杂乱。
【33】要津:本指重要渡口,这里喻指杨国忠兄妹的家门,所谓“虢国门前闹如市”。
【34】后来鞍马:指杨国忠,却故意不在这里明说。
【35】逡(qūn)巡:原意为欲进不进,这里是顾盼自得的意思。
【36】轩:车的通称。
【37】锦茵:锦制的地毯。
【38】“杨花”句:是隐语,以曲江暮春的自然景色来影射杨国忠与其从妹虢国夫人(嫁裴氏)的暧昧关系,又引北魏胡太后和杨白花私通事,因太后曾作“杨花飘荡落南家”,及“愿衔杨花入窠里”诗句。后人有“杨花入水化为浮萍”之说,萍之大者为蘋。杨花、萍和蘋虽为三物,实出一体,故以杨花覆蘋影射兄妹苟且乱伦。据史载:“虢国素与国忠乱,颇为人知,不耻也。每入谒,并驱道中,从监、侍姆百余骑,炬密如昼,靓妆盈里,不施帏障,时人谓为雄狐。”
【39】青鸟:神话中鸟名,西王母使者。相传西王母将见汉武帝时,先有青鸟飞集殿前(见《汉武故事》)。后常被用作男女之间的信使。
【40】“炙手”二句:言杨氏权倾朝野,气焰灼人,无人能比。
【41】丞相:指杨国忠,天宝十一载(752年)十一月为右丞相。
【42】嗔(chēn):发怒。
作品赏析:
【注释】:注一:该字为“勹”框,里边一个“盍”字。
虢国夫人和秦国夫人皆系杨贵妃的姐妹。“杨花雪”句隐喻杨国忠为张易之之子,冒姓杨。丞相:指杨贵妃之从兄杨国忠,传说他曾与从妹虢国夫人通奸。
【简析】:
本诗约作于天宝十二年(753)或次年。诗的主旨是对杨贵妃兄姐妹们嚣张气焰的指斥和鞭笞。唐代自武后以来,外戚擅权已成为统治阶层中一种通常现象,他们形成了一个特殊的利益集团,引起了广大人民的强烈不满,这也是后来酿成安史之乱的主国。在白居易的《长恨歌》之前,以杨氏兄姐妹为题材的诗就已经不少,但都没有杜甫这首深刻。本诗通篇只是写“丽人”们的生活情形,却正如前人所说的,达到了“无一刺讥语,描摹处语语刺讥;无一慨叹声,点逗处声声慨叹”的艺术效果。
《旧唐书·杨贵妃传》载:“玄宗每年十月,幸华清宫,国忠姊妹五家扈从。每家为一队,着一色衣;五家合队,照映如百花之焕发。而遗钿坠舄,瑟瑟珠翠,璨瓓芳馥于路。而国忠私于虢国,而不避雄狐之刺;每入朝,或联镳方驾,不施帷幔。每三朝庆贺,五鼓待漏,靓妆盈巷,蜡炬如昼。”又杨国忠于天宝十一载(752)十一月为右相。这首诗当作于十二载春,讽刺了杨家兄妹骄纵荒淫的生活,曲折地反映了君王的昏庸和时政的腐败。
成功的文学作品,它的倾向应当从场面和情节中自然而然地流露出来,不应当特别把它指点出来,作者的见解愈隐蔽,对艺术作品来说就愈好;而且作家不必要把他所描写的社会冲突的历史的未来的解决办法硬塞给读者。《丽人行》就是这样的一篇成功之作。这篇歌行的主题思想和倾向倒并不隐晦难懂,但确乎不是指点出来而是从场面和情节中自然而然地流露出来的。从头到尾,诗人描写那些简短的场面和情节,都采取象《陌上桑》那样一些乐府民歌中所惯常用的正面咏叹方式,态度严肃认真,笔触精工细腻,着色鲜艳富丽、金碧辉煌,丝毫不露油腔滑调,也不作漫画式的刻画。但令人惊叹不置的是,诗人就是在这一本正经的咏叹中,出色地完成了诗歌揭露腐朽、鞭挞邪恶的神圣使命,获得了比一般轻松的讽刺更为强烈的艺术批判力量。诗中首先泛写上巳曲江水边踏青丽人之众多,以及她们意态之娴雅、体态之优美、衣着之华丽。辛延年《羽 林郎》:“胡姬年十五,春日独当垆。长裾连理带,广袖合欢襦。头上蓝田玉,耳后大秦珠。两鬟何窈窕,一世良所无。”《陌上桑》:“头上倭堕髻,耳中明月珠。缃绮为下裙,紫绮为上襦。”《焦仲卿妻》:“着我绣夹裙,事事四五通。足下蹑丝履,头上玳瑁光。腰若流纨素,耳着明月珰。指如削葱根,口如含朱丹。纤纤作细步,精妙世无双。”回环反复,咏叹生情,“态浓”八句就是从这种民歌表现手法中变化出来的。《杜臆》:“钟云:‘本是风刺,而诗中直叙富丽,若深不容口,妙妙。’又云:‘如此富丽,而一片清明之气行乎其中。’……‘态浓意远’、‘骨肉匀’,画出一个国色。状姿色曰‘骨肉匀’,状服饰曰‘稳称身’,可谓善于形容。”前人已看到了这诗用工笔彩绘仕女图画法作讽刺画的这一特色。胡夏客说:“唐宣宗尝语大臣曰: ‘玄宗时内府锦袄二,饰以金雀,一自御,一与贵妃;今则卿等家家有之矣。’ 此诗所云,盖杨氏服拟于宫禁也。”总之,见丽人服饰的豪华,见丽人非等闲之辈。写到热闹处,笔锋一转,点出“就中云幕椒房亲,赐名大国虢与秦”,则虢国、秦国(当然还有韩国)三夫人在众人之内了。着力描绘众丽人,着眼却在三夫人;三夫人见,众丽人见,整个上层贵族骄奢淫佚之颓风见,不讽而讽意见。肴馔讲究色、香、味和器皿的衬托。“紫驼之峰出翠釜,水精之盘行素鳞”,举出一二品名,配以适当颜色,便写出器皿的雅致,肴馔的精美丰盛以及其香、其味来。这么名贵的山珍海味,缕切纷纶而厌饫久未下箸,不须明说,三夫人的骄贵暴殄,已刻画无遗了。“黄门飞鞚不动尘,御厨络绎送八珍”,内廷太监鞚马飞逝而来,却路不动尘,这是何等的规距,何等的排场!皇家气派,毕竟不同寻常。写得真好看煞人,也惊恐煞人。如此煞有介事地派遣太监前来,络绎不绝于途,到底所为何事?原来是奉旨从御厨房里送来珍馐美馔为诸姨上巳曲江修禊盛筵添菜助兴,头白阿瞒(唐玄宗宫中常自称“阿瞒”)不可谓不体贴入微,不可谓不多情,也不可谓不昏庸了。乐史《杨太真外传》载:“时新丰初进女伶谢阿蛮,善舞。上与妃子钟念,因而受焉。就按于清元小殿,宁王吹玉笛,上羯鼓,妃琵琶,马仙期方响,李龟年觱篥,张野狐箜篌,贺怀智拍。自旦至午,欢洽异常。时唯妃女弟秦国夫人端坐观之。曲罢,上戏曰: ‘阿瞒乐籍,今日幸得供养夫人。请一缠头!’ 秦国曰:‘岂有大唐天子阿姨,无钱用邪?’ 遂出三百万为一局焉。”黄门进馔是时人目睹,曲罢请赏是宋人传奇,真真假假,事出有因,两相对照,风流天子精神面貌的猥琐可以想见了。“箫鼓哀吟”、“宾从杂遝”,承上启下,为“后来”者的出场造作声势,烘托气氛。彼“后来”者鞍马逡巡,无须通报,意然当轩下马,径入锦茵与三夫人欢会:此情此景,纯从旁观冷眼中显出,当目击者和读者目瞪口呆惊诧之余,稍加思索,便知其人,便知其事了。北魏胡太后曾威逼杨白花私通,杨白花惧祸,降梁,改名杨华。胡太后思念他,作《杨白花歌》,有“秋去春来双燕子,愿衔杨花入窠里”之句。“青鸟”是神话传说中西王母的使者,唐诗中多用来指“红娘”一类角色。章碣《曲江》诗有“落絮却笼他树白”之句,可见曲江沿岸盛植杨柳。又隋唐时期,关中地域气温较高,上巳(阴历三月三日)飘杨花,当是实情。“杨花”二句似赋而实比兴,暗喻杨国忠与虢国夫人的淫乱。乐史《杨太真外传》载:“虢国又与国忠乱焉。略无仪检,每入朝谒,国忠与韩、虢连辔,挥鞭骤马,以为谐谑。从官监妪百余骑。秉烛如昼,鲜装袨服而行,亦无蒙蔽。”他们倒挺开通,竟敢招摇过市,携众遨游,公开表演种种肉麻丑态。既然如此,为什么“先时丞相未至,观者犹得近前,乃其既至,则呵禁赫然”(黄生语),不许游人围观了呢?为了显示其“炙手可热”权势之烜赫,这固然是个原因,但觥筹交错,酒后耳热,放浪形骸之外,虽是开通人,也有不想让旁人窥见的隐私。“春色满园关不住,一枝红杏出墙来”,青鸟衔去的一方红手帕,便于有意无意中泄露了一点春光。七绝《虢国夫人》:“虢国夫人承主恩,平明上马入金门。却嫌脂粉涴颜色,澹扫蛾眉朝至尊。”见杜甫《草堂逸诗》,一作张祜诗。这诗写出了虢国夫人的狐媚相,可与《丽人行》参读。浦起龙评《丽人行》说:“无一刺讥语,描摹处语语刺讥;无一慨叹声,点逗处声声慨叹。”这不是说,这诗的倾向不是指点出来,而是从场面和情节中自然而然地流露出来的么?对于当时诗人所描写的社会冲突到底有什么解决办法呢?他即使多少意识到了,恐怕也不敢认真去想,更谈不上把它硬塞给读者。但读者读后却不能不想:最高统治集团既然这样腐败,天下不乱才怪!这不是抽象的说教,这是读者被激动起来的心灵直感地从艺术中所获得的逻辑。
(陈贻焮)
-----------------------------------------
【鹤注】天宝十二载,杨国忠与貌国夫人邻居第,往来无期,或并辔入朝,不施障幕,道路为之掩目。冬,夫人从车驾幸华清宫,会干国忠第,于是作《丽人行》。此当是十二年春作,盖国忠于十一年十一月为右丞相也。
三月三日天气新①,长安水边多丽人②。态浓意远淑且真③,肌理细腻骨肉匀④。绣罗衣裳照莫春⑤,蹙金孔雀银麒麟⑥。头上何所有⑦?翠微■叶垂鬓唇⑧。背后何所见⑨?珠压腰衱稳称身⑩。
(此诗刺诸杨游宴曲江之事。首叙游女之佳丽也。三言丰神之丽,四言体貌之丽,五六言服色之丽,头背四句,举上下前后,而通身之华丽俱见。本写秦、虢冶容,乃概言丽人以概括之,此诗家含蓄得体处。)
①《周礼》:女巫,掌岁时祓除衅浴。注:“如今三月三日上已往水上之类。”《晋书·礼乐志》:魏以后,但用三日,不复用巳。刘尊诗:“三月三日咄泉水。”赵曰:晋宋诸人侍宴曲水,皆以三月三日为题。唐开元中,都人游赏于曲江,莫盛于中和、上已节。王右军《兰亭曲水序》:“天朗气清,惠风和畅。”②曹植《洛神赋》:“睹一丽人,于岩之畔。”王绩《三月三日赋》:“聚三都之丽人。”③刘缓诗:“日日态还新。”庚信《答赵王启》:“飘飘意远。”王粲《神女赋》:“何产气之淑真。”浓如红桃裛露,远如翠竹笼烟,淑如瑞日祥云,真如澄川朗月,一句中写出绝世丰神。④《东京赋》:“擘肌分理。”《楚辞·招魂》:“靡颜腻理。”又《大招》:“丰肉微骨。”【周甸注】肌卢腠理,细嫩而腻滑,骨肉匀,肥瘠相宜也。《神女赋》“秾不短,纤不长”,即骨肉匀也。⑤古诗:“被服罗衣掌。”《南都赋》:“暮春之气,元巳之辰。”⑥卢肇《柘枝舞赋》:“靴瑞锦以云匝,袍蹙金而雁欹。”赵曰:杜牧自谓其诗“蹙金结绣”,知“蹙金”乃唐人常语。【周注】孔雀、奇禽,麒麟,瑞兽,衣上所绣物色。胡夏客曰:唐宣宗尝语大臣曰:“玄宗时内府锦袄二,饰以金雀,一自御,一与贵妃,今则卿等家有之矣。”此诗所云,盖杨氏服拟于宫禁也。⑦辛延年诗:“头上蓝田玉。”⑧赵曰:翠微■叶,言翡翠微布于■彩之叶,若作翠为■叶,则以翠为■匝之叶也。杜曰:《广韵》■彩,妇人髻饰花也。鬓唇,鬓边也。⑨《晋书·阮孚传》:“以著背后。”⑩赵曰:腰衱,即今之裙带,缀珠其上,压而下垂也。【吴注】《尔雅》:“衱谓之裾。”郭璞云:“衣后裾也。”稳称身,不徒以其服美矣。刘缓诗:“袜小称腰身。”赵曰:此四句即曹植“头上金雀钗。腰佩紫琅玕”之势。杨慎谓松江陆深见古本尚有二句:“足下何所著?红蕖罗袜穿镫银。”今按:两段各十句为界限,添此反赘。钱云:考宋刻并无,必杨氏伪托耳。
就中云幕椒房亲①,赐名大国虢与秦②。紫驼之峰出翠釜③,水精之盘行素鳞④。犀箸厌饫久未下⑤,鸾刀缕切空纷纶⑥。黄门飞鞚不动尘⑦,御厨络绎送八珍⑧。箫管哀吟感鬼神⑨,宾从杂遝实要津⑩。
(次志秦、虢之华侈也。驼峰二句,言味穷水陆。犀箸二句,言饮食暴殄。黄门二句,言宠赐优渥。箫管,言声乐之盛。宾从,言趋附者多。《杜臆》:态浓八句,极状姿容服饰之盛,而后接以“就中云幕”二句,“紫驼”四句,极言肴馔品物之美,而后接以“黄门飞鞚”二句,皆倒插法,唯杜善用之。)
①庚信诗:“就中言不醉。”《西京杂记》;成帝设云幄、云帐、云幕于甘泉紫殿,世谓三云殿。【周注】云幕,谓铺设幕帐如云雾也。《三辅黄图》:椒房殿,在未央宫,以椒和泥涂壁。班固《西部赋》:“后宫则掖庭椒房,后妃之室。”《汉官仪》曰:皇后称椒房,取其蕃实之义也。《诗》云:“椒聊之实,蕃衍盈升。”又,以椒涂宫室,亦取其温暖,辟除恶气。②《旧唐书》:太真姊三人,皆有才貌,并封国夫人,大姊封韩国,三姨封虢国,八姨封秦国。《通鉴》:适崔氏者为韩国,适裴氏者为虢国,适柳氏者为秦国。【鹤注】《明皇杂录》:上幸华清宫,贵妃姊妹競饰衣服,共会于国忠第,同入禁中,炳焕照烛,观者如堵。度上已修褉,亦必尔也。③洙曰:《汉书》:大月氏,本西域国,出一对橐驼。注云:脊上有一封,高也,如封土然。今俗呼为幫。《西阳杂俎》:衣冠家名食,有将军曲良翰作驼峰炙,味甚美。王绩《游北山赋》:“拭丹炉而调石髓,裛翠釜而出金精。”④【周注】《三辅黄图》:董偃以水精为盘贮冰,同色。《太平御览》:《交州杂事》:太康四年,刺史陶璜表送林邑王所献缥绀水精盘各一枚。王绩《签赋》:“舞灵蛟之素鳞。”⑤《西阳杂俎》:明皇赐禄山有金平脱、犀头匙箸。《楚辞》:“时厌饫而不用兮。”《晋书》:何曾日食万钱,犹曰无下箸处。⑥《诗》:“执其鸾刀。”《传》云:“鸾刀,刀环有铃,割中节也。”《西征赋》:“饔人缕切,鸾刀若飞。”嵇康诗:“随波纷纶客。”⑦《汉·百官表》注:禁中黄门,谓阉人居禁中,在黄门之内给事者。【钱笺】《明皇杂录》:虢国夫人出入禁中,常乘紫骢,使小黄门为御。紫骢之骏健,黄门之端秀,皆冠绝一时。此所谓“黄门飞鞚”也。鲍照诗:“飞鞚越平陆。”《通俗文》:“制马口曰鞚。”⑧《王莽传》:“络绎道路。”【钱笺】《新书》:帝所得奇珍及贡献,分赐之,使者相衔于道,五家如一。此所谓“御厨络绎”也。《周礼·膳夫》:“珍用八物。”注:“珍用淳熬、淳母、炮豚、炮牂、捣珍、渍熬、肝、膋也。”⑨汉武帝《秋风词》:“萧鼓鸣兮发棹歌。”曹植《七启》:“箫管齐鸣。”又诗:“过庭长哀吟。”《诗序》:“动天地,感鬼神,莫近于诗。”⑩魏文帝《与吴质书》:“舆轮徐动,宾从无声。”《刘向传》:“杂遝众贤。”古诗:“先据要路津。”
后来鞍马何逡巡①,当轩下马入锦茵②。杨花雪落覆白苹③,青鸟飞去衔红巾④。炙手可热势绝伦⑤,慎莫近前丞相瞋⑥。
(末乃指言国忠,形容其烜赫声势也。秦、虢前行,国忠殿后,鞍马逡巡,见拥护填街,按辔徐行之象。当轩下马,见意气洋洋,旁若无人之状。杨花青鸟,点暮春景物。见唯花鸟相亲,游人不敢仰视也,一时气焰可畏如此。末句仍用倒插作收。朱注:国忠与虢国为从兄妹,不避雄狐之刺,故有近前丞相瞋之语,盖微词也。此章前二段各十句,后段六句收。)
①曹植诗:“游马后来。”鲍照诗:“宾御纷飒沓,鞍马光照地。”《庄子》:“逡巡而却告之。”②王融诗:“当轩卷罗縠。”《古诗为焦仲卿妻》:“下马入车中。”锦茵,谓地铺锦褥。丘迟诗:“舒心谢锦茵。”③【钱笺】乐府《杨白花歌》曰:“杨花飘荡落南家。”又曰:“愿衔杨花入窠里。”此句亦寓讽于杨氏。《七命》:“素肤雪落。”《广雅》:“杨花入水化为萍。”《尔雅翼》:萍之大者曰苹,五月有花,白色谓之白苹。张华诗:“白苹开素叶。”隋炀帝《江南曲》:“絮飞晴雪暖风时。”此即“杨花落雪”之意。④赵曰:青鸟应如鹦鹉之类,豢养驯熟,飞衔红巾,此借用西王母青鸟也。薛道衡诗:“愿作王母三青鸟,飞来飞去传消息。”《汉武故事》:七月七日,上于承华殿斋坐中,忽有青鸟从西方来集殿前,有顷,王母至,有二青鸟如乌,夹侍王母旁。梁元帝《咏柳》:“枝边通粉色,叶里映红巾。”【赵注】红巾,盖妇人之饰。【黄注】巾,盖树间所挂之彩。⑤崔灏诗:“莫言炙手手可热。”《两京新记》:安乐公主,上之季妹也,附会韦氏,热可炙手,道路惧焉。赵曰:炙手可热,言势焰薰灼。【钱笺】《唐语林》:会昌中,语曰“郑杨段薛,炙手可热”,盖唐时长安语如此。桓驎诗:“超等绝伦。”⑥晋乐府词:“当年近前面发红。”《通鉴》:天宝十一载十一月,以杨国忠为右相,兼文部尚书。《玉台新咏》引汉桓帝时童谣曰:“抚梁之下有悬鼓,我欲击之丞相怒。”瞋怒之瞋,从目,音称人切。《陈余传》:瞋目张胆。瞋字从口。音田,盛气貌,《诗》:“振旅嗔嗔。”二字音义本异,杜却通用。【钱笺】乐史《外传》:十一载,李林甫死,以国忠为右相。十二载,加国忠司空。扈从之时,每家为一队,队著一色衣。五家合队相映,如百花焕发。遗钿坠舄。珠翠灿于路岐可掬。曾有人俯身一窥其车,香气数日不绝。驼马千余头匹,以剑南旌节器仗前驱。及秦国先死,独虢国、韩国、国忠转盛。虢国又与国忠乱,每入朝谒,国忠与韩、虢联辔,挥鞭骤马,以为谐谑。此诗语极铺扬,而意含讽刺,故富丽中特有清刚之气。周敬曰:铺叙得体,气脉条畅,的从古乐府摹出,另成少陵乐府。卢元昌曰:中云“赐名大国虢与秦”,后云“慎莫近前丞相嗔”,玩此二语,则当时上下骄淫,渎伦乱礼,已显然言下矣。陆时雍曰:诗,言穷则尽,意亵则丑,韵软则庳。杜少陵《丽人行》,李太白《杨叛儿》,一以雅道行之,故君子言有则也。又曰:色古而厚,点染处不免墨气太重。《随笔》云:《诗》三百篇中,其誉妇人者至多,如叙宗姻之贵者,若“齐侯之子,平王之孙”,“汾王之甥,蹶父之子”,“齐侯之子,卫侯之妻,东宫之妹,邢侯之姨,谭公维私。”夸服色之盛者,若“副笄六珈”,“如山如河”,“玉之瑱也,象之揥也。”赞容色之美者,若“唐棣之华”,“华如桃李”,“鬒发如云”,“手如柔荑,肤如凝脂,领如蝤蛴,齿如瓠犀,螓首蛾眉,巧笑倩兮,美目盻兮”,“颜如舜华”,“洵美且都。”语嫁聘之侈者,若“百两彭彭,八鸾瑲瑲,不显其光,诸娣从之,祁祁如云,烂其盈门。”其词可谓尽善矣。魏晋六朝,流连光景,不可胜述。唐人播之歌诗,固亦极挚,若“态浓意远淑且真,肌理细腻骨肉匀。绣罗衣裳照暮春,蹙金孔雀银麒麟。翠微■叶垂鬓唇,珠压腰衱稳称身”,“深宫高楼入紫清,金作蛟龙盘绣楹”,“佳人当窗弄白日,弦将手语调鸣筝”,“回眸一笑百媚生,六宫粉黛无颜色”,“后宫佳丽三千人,三千宠爱在一身。金屋妆成娇侍夜,玉楼宴罢醉和春”,“楼上楼前尽珠翠,眩转荧煌照天地”,此皆李、杜、元、白之丽句也。予独爱朱庆余《闺意》一绝:“洞房昨夜停红烛,待晓堂前拜舅姑。妆罢低声问夫婿,画眉深浅入时无。”细味此章,元不谈量女之容貌,而其华艳韶好,体态温柔,风流蕴藉,非第一人不足当也。欧阳公所谓“状难写之景,如在目前,舍不尽之意,见于言外,然后为工”,斯之谓也。张籍酬其篇云:“越女新妆出镜心,自知明艳更沉吟。齐纨未是人间贵,一曲菱歌直万金。”其爱之重之可见矣。然比之庆余殊为不及。
-----------仇兆鳌 《杜诗详注》-----------
拼音版对照
[ tang] du fu
san yue san ri tian qi xin, chang an shui bian duo li ren。
tai nong yi yuan shu qie zhen, ji li xi ni gu rou yun。
xiu luo yi chang zhao mu chun, cu jin kong que yin qi lin。
tou shang he suo you? cui wei?? dong gun sou jian?br/> bei hou he suo jian? zhu ya yao? wen cheng shen。
jiu zhong yun mu jiao fang qin, ci ming da guo guo yu qin。
zi tuo zhi feng chu cui fu, shui jing zhi pan xing su lin。
xi? yan yu jiu wei xia, luan dao lv qie kong fen lun。
huang men fei? bu dong chen, yu chu luo yi song ba zhen。
xiao gu ai yin gan gui shen, bin cong za? shi yao jin。
hou lai an ma he qun xun, dang xuan xia ma ru jin yin。
yang hua xue luo fu bai?, qing niao fei qu xian hong jin。
zhi shou ke re shi jue lun, shen mo jin qian cheng xiang chen!
【2】 shui bian: zhi qu jiang。
【3】 tai nong: zi tai nong yan。
【4】 yi yuan: shen qi gao yuan。
【5】 shu qie zhen: shu mei er bu zuo zuo。
【6】 ji li xi ni: pi fu xi nen guang hua。
【7】 gu rou yun: shen cai yun cheng shi zhong。
【8】“ xiu luo” liang ju: yong jin yin xian xiang xiu zhe kong que he qi lin de hua li yi chang yu mu chun de mei li jing se xiang ying sheng hui。 xiu luo, ci xiu de si zhi pin。 chang(cháng), gu dai zhi zhe bi xia ti de yi qun。
【9】 cui wei: bo bo de fei cui pian。 wei: yi ben zuo“ wei”。
【10】??èǎ┮ ding he hui zhi zi wei?br/>【11】 zhu ya: wei zhu an qi shang, shi bu rang feng chui qi, gu xia yun“ wen cheng shen”。
【12】 yao?(jié): qun dai。
【13】 jiu zhong: qi zhong。
【14】 yun mu: zhi gong dian zhong de yun zhuang wei mu。
【15】 jiao fang: han dai huang hou ju shi, yi jiao he ni tu bi。 hou shi yin cheng huang hou wei jiao fang, huang hou jia shu wei jiao fang qin。
【16】“ ci ming” ju: zhi tian bao qi zai(748 nian) tang xuan zong ci feng yang gui fei de da jie wei han guo fu ren, san jie wei guo guo fu ren, ba jie wei qin guo fu ren。
【17】 zi tuo zhi feng: ji tuo feng, shi yi zhong zhen gui de shi pin。 tang gui zu shi pin zhong you“ tuo feng zhi”。
【18】 fu: gu dai de yi zhong guo。 cui fu, xing rong guo de se ze。
【19】 shui jing: ji shui jing。
【20】 xing: chuan song。
【21】 su lin: zhi bai lin yu。
【22】 xi?(zhù): xi niu jiao zuo de kuai zi。
【23】 yan yu(yù): chi bao, chi ni。
【24】 luan dao: dai luan ling de dao。
【25】 lv qie: xi qie。
【26】 kong fen lun: chu shi men bai bai mang luan yi fan。 gui ren men chi bu xia。
【27】 huang men: huan guan。 fei?(kòng), ji fei ma。
【28】 ba zhen: xing rong zhen mei shi pin zhi duo。
【29】 xiao gu: liang zhong le qi ming。
【30】 ai yin: zhi yin le wan zhuan dong ren。
【31】 bin cong: bin ke sui cong。
【32】 za?(tà): zhong duo za luan。
【33】 yao jin: ben zhi zhong yao du kou, zhe li yu zhi yang guo zhong xiong mei de jia men, suo wei“ guo guo men qian nao ru shi”。
【34】 hou lai an ma: zhi yang guo zhong, que gu yi bu zai zhe li ming shuo。
【35】 qun(qūn) xun: yuan yi wei yu jin bu jin, zhe li shi gu pan zi de de yi si。
【36】 xuan: che de tong cheng。
【37】 jin yin: jin zhi de di tan。
【38】“ yang hua” ju: shi yin yu, yi qu jiang mu chun de zi ran jing se lai ying she yang guo zhong yu qi cong mei guo guo fu ren( jia pei shi) de ai mei guan xi, you yin bei wei hu tai hou he yang bai hua si tong shi, yin tai hou zeng zuo“ yang hua piao dang luo nan jia”, ji“ yuan xian yang hua ru ke li” shi ju。 hou ren you“ yang hua ru shui hua wei fu ping” zhi shuo, ping zhi da zhe wei?。 yang hua、 ping he? sui wei san wu, shi chu yi ti, gu yi yang hua fu? ying she xiong mei gou qie luan lun。 ju shi zai:“ guo guo su yu guo zhong luan, po wei ren zhi, bu chi ye。 mei ru ye, bing qu dao zhong, cong jian、 shi mu bai yu qi, ju mi ru zhou, liang zhuang ying li, bu shi wei zhang, shi ren wei wei xiong hu。”
【39】 qing niao: shen hua zhong niao ming, xi wang mu shi zhe。 xiang chuan xi wang mu jiang jian han wu di shi, xian you qing niao fei ji dian qian( jian《 han wu gu shi》)。 hou chang bei yong zuo nan nv zhi jian de xin shi。
【40】“ zhi shou” er ju: yan yang shi quan qing chao ye, qi yan zhuo ren, wu ren neng bi。
【41】 cheng xiang: zhi yang guo zhong, tian bao shi yi zai(752 nian) shi yi yue wei you cheng xiang。
【42】 chen(chēn): fa nu。
zhu yi: gai zi wei“ bao” kuang, li bian yi ge“ he” zi。
guo guo fu ren he qin guo fu ren jie xi yang gui fei de jie mei。“ yang hua xue” ju yin yu yang guo zhong wei zhang yi zhi zhi zi, mao xing yang。 cheng xiang: zhi yang gui fei zhi cong xiong yang guo zhong, chuan shuo ta zeng yu cong mei guo guo fu ren tong jian。
【 jian xi】:
ben shi yue zuo yu tian bao shi er nian(753) huo ci nian。 shi de zhu zhi shi dui yang gui fei xiong jie mei men xiao zhang qi yan de zhi chi he bian chi。 tang dai zi wu hou yi lai, wai qi shan quan yi cheng wei tong zhi jie ceng zhong yi zhong tong chang xian xiang, ta men xing cheng le yi ge te shu de li yi ji tuan, yin qi le guang da ren min de qiang lie bu man, zhe ye shi hou lai niang cheng an shi zhi luan de zhu guo。 zai bai ju yi de《 chang hen ge》 zhi qian, yi yang shi xiong jie mei wei ti cai de shi jiu yi jing bu shao, dan dou mei you du fu zhe shou shen ke。 ben shi tong pian zhi shi xie“ li ren” men de sheng huo qing xing, que zheng ru qian ren suo shuo de, da dao le“ wu yi ci ji yu, miao mo chu yu yu ci ji; wu yi kai tan sheng, dian dou chu sheng sheng kai tan” de yi shu xiao guo。
《 jiu tang shu· yang gui fei chuan》 zai:“ xuan zong mei nian shi yue, xing hua qing gong, guo zhong zi mei wu jia hu cong。 mei jia wei yi dui, zhe yi se yi; wu jia he dui, zhao ying ru bai hua zhi huan fa。 er yi dian zhui xi, se se zhu cui, can? fang fu yu lu。 er guo zhong si yu guo guo, er bu bi xiong hu zhi ci; mei ru chao, huo lian biao fang jia, bu shi wei man。 mei san chao qing he, wu gu dai lou, liang zhuang ying xiang, la ju ru zhou。” you yang guo zhong yu tian bao shi yi zai(752) shi yi yue wei you xiang。 zhe shou shi dang zuo yu shi er zai chun, feng ci le yang jia xiong mei jiao zong huang yin de sheng huo, qu zhe di fan ying le jun wang de hun yong he shi zheng de fu bai。
cheng gong de wen xue zuo pin, ta de qing xiang ying dang cong chang mian he qing jie zhong zi ran er ran di liu lu chu lai, bu ying dang te bie ba ta zhi dian chu lai, zuo zhe de jian jie yu yin bi, dui yi shu zuo pin lai shuo jiu yu hao; er qie zuo jia bu bi yao ba ta suo miao xie de she hui chong tu de li shi de wei lai de jie jue ban fa ying sai gei du zhe。《 li ren xing》 jiu shi zhe yang de yi pian cheng gong zhi zuo。 zhe pian ge xing de zhu ti si xiang he qing xiang dao bing bu yin hui nan dong, dan que hu bu shi zhi dian chu lai er shi cong chang mian he qing jie zhong zi ran er ran di liu lu chu lai de。 cong tou dao wei, shi ren miao xie na xie jian duan de chang mian he qing jie, dou cai qu xiang《 mo shang sang》 na yang yi xie le fu min ge zhong suo guan chang yong de zheng mian yong tan fang shi, tai du yan su ren zhen, bi chu jing gong xi ni, zhe se xian yan fu li、 jin bi hui huang, si hao bu lu you qiang hua tiao, ye bu zuo man hua shi de ke hua。 dan ling ren jing tan bu zhi de shi, shi ren jiu shi zai zhe yi ben zheng jing de yong tan zhong, chu se di wan cheng le shi ge jie lu fu xiu、 bian ta xie e de shen sheng shi ming, huo de le bi yi ban qing song de feng ci geng wei qiang lie de yi shu pi pan li liang。 shi zhong shou xian fan xie shang si qu jiang shui bian ta qing li ren zhi zhong duo, yi ji ta men yi tai zhi xian ya、 ti tai zhi you mei、 yi zhe zhi hua li。 xin yan nian《 yu lin lang》:“ hu ji nian shi wu, chun ri du dang lu。 chang ju lian li dai, guang xiu he huan ru。 tou shang lan tian yu, er hou da qin zhu。 liang huan he yao tiao, yi shi liang suo wu。”《 mo shang sang》:“ tou shang wo duo ji, er zhong ming yue zhu。 xiang qi wei xia qun, zi qi wei shang ru。”《 jiao zhong qing qi》:“ zhe wo xiu jia qun, shi shi si wu tong。 zu xia nie si lv, tou shang dai mao guang。 yao ruo liu wan su, er zhe ming yue?。 zhi ru xue cong gen, kou ru han zhu dan。 xian xian zuo xi bu, jing miao shi wu shuang。” hui huan fan fu, yong tan sheng qing,“ tai nong” ba ju jiu shi cong zhe zhong min ge biao xian shou fa zhong bian hua chu lai de。《 du yi》:“ zhong yun:‘ ben shi feng ci, er shi zhong zhi xu fu li, ruo shen bu rong kou, miao miao。’ you yun:‘ ru ci fu li, er yi pian qing ming zhi qi xing hu qi zhong。’……‘ tai nong yi yuan’、‘ gu rou yun’, hua chu yi ge guo se。 zhuang zi se yue‘ gu rou yun’, zhuang fu shi yue‘ wen cheng shen’, ke wei shan yu xing rong。” qian ren yi kan dao le zhe shi yong gong bi cai hui shi nv tu hua fa zuo feng ci hua de zhe yi te se。 hu xia ke shuo:“ tang xuan zong chang yu da chen yue: ‘ xuan zong shi nei fu jin ao er, shi yi jin que, yi zi yu, yi yu gui fei; jin ze qing deng jia jia you zhi yi。’ ci shi suo yun, gai yang shi fu ni yu gong jin ye。” zong zhi, jian li ren fu shi de hao hua, jian li ren fei deng xian zhi bei。 xie dao re nao chu, bi feng yi zhuan, dian chu“ jiu zhong yun mu jiao fang qin, ci ming da guo guo yu qin”, ze guo guo、 qin guo( dang ran hai you han guo) san fu ren zai zhong ren zhi nei le。 zhe li miao hui zhong li ren, zhe yan que zai san fu ren; san fu ren jian, zhong li ren jian, zheng ge shang ceng gui zu jiao she yin yi zhi tui feng jian, bu feng er feng yi jian。 yao zhuan jiang jiu se、 xiang、 wei he qi min de chen tuo。“ zi tuo zhi feng chu cui fu, shui jing zhi pan xing su lin”, ju chu yi er pin ming, pei yi shi dang yan se, bian xie chu qi min de ya zhi, yao zhuan de jing mei feng sheng yi ji qi xiang、 qi wei lai。 zhe me ming gui de shan zhen hai wei, lv qie fen lun er yan yu jiu wei xia zhu, bu xu ming shuo, san fu ren de jiao gui bao tian, yi ke hua wu yi le。“ huang men fei? bu dong chen, yu chu luo yi song ba zhen”, nei ting tai jian? ma fei shi er lai, que lu bu dong chen, zhe shi he deng de gui ju, he deng de pai chang! huang jia qi pai, bi jing bu tong xun chang。 xie de zhen hao kan sha ren, ye jing kong sha ren。 ru ci sha you jie shi di pai qian tai jian qian lai, luo yi bu jue yu tu, dao di suo wei he shi? yuan lai shi feng zhi cong yu chu fang li song lai zhen xiu mei zhuan wei zhu yi shang si qu jiang xiu xi sheng yan tian cai zhu xing, tou bai e man( tang xuan zong gong zhong chang zi cheng“ e man”) bu ke wei bu ti tie ru wei, bu ke wei bu duo qing, ye bu ke wei bu hun yong le。 le shi《 yang tai zhen wai chuan》 zai:“ shi xin feng chu jin nv ling xie e man, shan wu。 shang yu fei zi zhong nian, yin er shou yan。 jiu an yu qing yuan xiao dian, ning wang chui yu di, shang jie gu, fei pi pa, ma xian qi fang xiang, li gui nian? li, zhang ye hu kong hou, he huai zhi pai。 zi dan zhi wu, huan qia yi chang。 shi wei fei nv di qin guo fu ren duan zuo guan zhi。 qu ba, shang xi yue: ‘ e man le ji, jin ri xing de gong yang fu ren。 qing yi chan tou!’ qin guo yue:‘ qi you da tang tian zi e yi, wu qian yong xie?’ sui chu san bai wan wei yi ju yan。” huang men jin zhuan shi shi ren mu du, qu ba qing shang shi song ren chuan qi, zhen zhen jia jia, shi chu you yin, liang xiang dui zhao, feng liu tian zi jing shen mian mao de wei suo ke yi xiang jian le。“ xiao gu ai yin”、“ bin cong za?”, cheng shang qi xia, wei“ hou lai” zhe de chu chang zao zuo sheng shi, hong tuo qi fen。 bi“ hou lai” zhe an ma qun xun, wu xu tong bao, yi ran dang xuan xia ma, jing ru jin yin yu san fu ren huan hui: ci qing ci jing, chun cong pang guan leng yan zhong xian chu, dang mu ji zhe he du zhe mu deng kou dai jing cha zhi yu, shao jia si suo, bian zhi qi ren, bian zhi qi shi le。 bei wei hu tai hou zeng wei bi yang bai hua si tong, yang bai hua ju huo, jiang liang, gai ming yang hua。 hu tai hou si nian ta, zuo《 yang bai hua ge》, you“ qiu qu chun lai shuang yan zi, yuan xian yang hua ru ke li” zhi ju。“ qing niao” shi shen hua chuan shuo zhong xi wang mu de shi zhe, tang shi zhong duo yong lai zhi“ hong niang” yi lei jiao se。 zhang jie《 qu jiang》 shi you“ luo xu que long ta shu bai” zhi ju, ke jian qu jiang yan an sheng zhi yang liu。 you sui tang shi qi, guan zhong di yu qi wen jiao gao, shang si( yin li san yue san ri) piao yang hua, dang shi shi qing。“ yang hua” er ju si fu er shi bi xing, an yu yang guo zhong yu guo guo fu ren de yin luan。 le shi《 yang tai zhen wai chuan》 zai:“ guo guo you yu guo zhong luan yan。 lve wu yi jian, mei ru chao ye, guo zhong yu han、 guo lian pei, hui bian zhou ma, yi wei xie xue。 cong guan jian yu bai yu qi。 bing zhu ru zhou, xian zhuang? fu er xing, yi wu meng bi。” ta men dao ting kai tong, jing gan zhao yao guo shi, xie zhong ao you, gong kai biao yan zhong zhong rou ma chou tai。 ji ran ru ci, wei shen me“ xian shi cheng xiang wei zhi, guan zhe you de jin qian, nai qi ji zhi, ze he jin he ran”( huang sheng yu), bu xu you ren wei guan le ne? wei le xian shi qi“ zhi shou ke re” quan shi zhi?@ he, zhe gu ran shi ge yuan yin, dan gong chou jiao cuo, jiu hou er re, fang lang xing hai zhi wai, sui shi kai tong ren, ye you bu xiang rang pang ren kui jian de yin si。“ chun se man yuan guan bu zhu, yi zhi hong xing chu qiang lai”, qing niao xian qu de yi fang hong shou pa, bian yu you yi wu yi zhong xie lu le yi dian chun guang。 qi jue《 guo guo fu ren》:“ guo guo fu ren cheng zhu en, ping ming shang ma ru jin men。 que xian zhi fen? zhe zhang??Iǘ zan ji? lin zhen! ben? ouΑ dong dan mi fu? fa? hui kun peng cha?U xiu? chuang juan sui jiao? ling shuo mu? nan bo? shao ge du wu song xiao fan wei liF zhi yu? kui du wu song xiao fei dan hai ba tuan huai tanビ zheng? rui〈τ ge kai tanィ huang tuan huan? jiu?? leng hanι??? jin! bi liao huang qiao dan? xiu? na lang chai huang qin fu yun sun chu?? qian ying∶ jing tui ta shi xiong yun huan? huai qi bi dong sun chui na chu kang za jie bi bi? song? long chui na zi ke bu huai jiang zi xing cai chun xi ai pei? wu ke? ci gou ai xi xiu dou jiao shua? zhi luan bo huan yi xian aiハ mao?? fu huang xi yan? cai?? lin zhe5? lin dao liang jian chuang huang yi huang mao he gang duo chi wei? ou re hui gui?? sao? yu lu huan ye ou zheng≌ liao huang qian gan shan nai dao ta? xiu qian lin shi huanざ? hu chui nan mu lu bei xie zhi you zhang chuo xing? song mei mu mu?! ?br>( chen yi?{)
-----------------------------------------
【 he zhu】 tian bao shi er zai, yang guo zhong yu mao guo fu ren lin ju di, wang lai wu qi, huo bing pei ru chao, bu shi zhang mu, dao lu wei zhi yan mu。 dong, fu ren cong che jia xing hua qing gong, hui gan guo zhong di, yu shi zuo《 li ren xing》。 ci dang shi shi er nian chun zuo, gai guo zhong yu shi yi nian shi yi yue wei you cheng xiang ye。
san yue san ri tian qi xin①, chang an shui bian duo li ren②。 tai nong yi yuan shu qie zhen③, ji li xi ni gu rou yun④。 xiu luo yi chang zhao mo chun⑤, cu jin kong que yin qi lin⑥。 tou shang he suo you⑦? cui wei■ ye chui bin chun⑧。 bei hou he suo jian⑨? zhu ya yao? wen cheng shen⑩。
( ci shi ci zhu yang you yan qu jiang zhi shi。 shou xu you nv zhi jia li ye。 san yan feng shen zhi li, si yan ti mao zhi li, wu liu yan fu se zhi li, tou bei si ju, ju shang xia qian hou, er tong shen zhi hua li ju jian。 ben xie qin、 guo ye rong, nai gai yan li ren yi gai kuo zhi, ci shi jia han xu de ti chu。)
①《 zhou li》: nv wu, zhang sui shi fu chu xin yu。 zhu:“ ru jin san yue san ri shang yi wang shui shang zhi lei。”《 jin shu· li le zhi》: wei yi hou, dan yong san ri, bu fu yong si。 liu zun shi:“ san yue san ri duo quan shui。” zhao yue: jin song zhu ren shi yan qu shui, jie yi san yue san ri wei ti。 tang kai yuan zhong, dou ren you shang yu qu jiang, mo sheng yu zhong he、 shang yi jie。 wang you jun《 lan ting qu shui xu》:“ tian lang qi qing, hui feng he chang。”② cao zhi《 luo shen fu》:“ du yi li ren, yu yan zhi pan。” wang ji《 san yue san ri fu》:“ ju san dou zhi li ren。”③ liu huan shi:“ ri ri tai hai xin。” geng xin《 da zhao wang qi》:“ piao piao yi yuan。” wang can《 shen nv fu》:“ he chan qi zhi shu zhen。” nong ru hong tao? lu, yuan ru cui zhu long yan, shu ru rui ri xiang yun, zhen ru cheng chuan lang yue, yi ju zhong xie chu jue shi feng shen。④《 dong jing fu》:“ bo ji fen li。”《 chu ci· zhao hun》:“ mi yan ni li。” you《 da zhao》:“ feng rou wei gu。”【 zhou dian zhu】 ji lu cou li, xi nen er ni hua, gu rou yun, fei ji xiang yi ye。《 shen nv fu》“? bu duan, xian bu chang”, ji gu rou yun ye。⑤ gu shi:“ bei fu luo yi zhang。”《 nan dou fu》:“ mu chun zhi qi, yuan si zhi chen。”⑥ lu zhao《 zhe zhi wu fu》:“ xue rui jin yi yun za, pao cu jin er yan qi。” zhao yue: du mu zi wei qi shi“ cu jin jie xiu”, zhi“ cu jin” nai tang ren chang yu。【 zhou zhu】 kong que、 qi qin, qi lin, rui shou, yi shang suo xiu wu se。 hu xia ke yue: tang xuan zong chang yu da chen yue:“ xuan zong shi nei fu jin ao er, shi yi jin que, yi zi yu, yi yu gui fei, jin ze qing deng jia you zhi yi。” ci shi suo yun, gai yang shi fu ni yu gong jin ye。⑦ xin yan nian shi:“ tou shang lan tian yu。”⑧ zhao yue: cui wei■ ye, yan fei cui wei bu yu■ cai zhi ye, ruo zuo cui wei■ ye, ze yi cui wei■ za zhi ye ye。 du yue:《 guang yun》■ cai, fu ren ji shi hua ye。 bin chun, bin bian ye。⑨《 jin shu· ruan fu chuan》:“ yi zhu bei hou。”⑩ zhao yue: yao?, ji jin zhi qun dai, zhui zhu qi shang, ya er xia chui ye。【 wu zhu】《 er ya》:“? wei zhi ju。” guo pu yun:“ yi hou ju ye。” wen cheng shen, bu tu yi qi fu mei yi。 liu huan shi:“ wa xiao cheng yao shen。” zhao yue: ci si ju ji cao zhi“ tou shang jin que chai。 yao pei zi lang?” zhi shi。 yang shen wei song jiang lu shen jian gu ben shang you er ju:“ zu xia he suo zhu? hong qu luo wa chuan deng yin。” jin an: liang duan ge shi ju wei jie xian, tian ci fan zhui。 qian yun: kao song ke bing wu, bi yang shi wei tuo er。
jiu zhong yun mu jiao fang qin①, ci ming da guo guo yu qin②。 zi tuo zhi feng chu cui fu③, shui jing zhi pan xing su lin④。 xi zhu yan yu jiu wei xia⑤, luan dao lv qie kong fen lun⑥。 huang men fei? bu dong chen⑦, yu chu luo yi song ba zhen⑧。 xiao guan ai yin gan gui shen⑨, bin cong za? shi yao jin⑩。
( ci zhi qin、 guo zhi hua chi ye。 tuo feng er ju, yan wei qiong shui lu。 xi zhu er ju, yan yin shi bao tian。 huang men er ju, yan chong ci you wo。 xiao guan, yan sheng le zhi sheng。 bin cong, yan qu fu zhe duo。《 du yi》: tai nong ba ju, ji zhuang zi rong fu shi zhi sheng, er hou jie yi“ jiu zhong yun mu” er ju,“ zi tuo” si ju, ji yan yao zhuan pin wu zhi mei, er hou jie yi“ huang men fei?” er ju, jie dao cha fa, wei du shan yong zhi。)
① geng xin shi:“ jiu zhong yan bu zui。”《 xi jing za ji》; cheng di she yun wo、 yun zhang、 yun mu yu gan quan zi dian, shi wei san yun dian。【 zhou zhu】 yun mu, wei pu she mu zhang ru yun wu ye。《 san fu huang tu》: jiao fang dian, zai wei yang gong, yi jiao he ni tu bi。 ban gu《 xi bu fu》:“ hou gong ze ye ting jiao fang, hou fei zhi shi。”《 han guan yi》 yue: huang hou cheng jiao fang, qu qi bo shi zhi yi ye。《 shi》 yun:“ jiao liao zhi shi, bo yan ying sheng。” you, yi jiao tu gong shi, yi qu qi wen nuan, pi chu e qi。②《 jiu tang shu》: tai zhen zi san ren, jie you cai mao, bing feng guo fu ren, da zi feng han guo, san yi feng guo guo, ba yi feng qin guo。《 tong jian》: shi cui shi zhe wei han guo, shi pei shi zhe wei guo guo, shi liu shi zhe wei qin guo。【 he zhu】《 ming huang za lu》: shang xing hua qing gong, gui fei zi mei? shi yi fu, gong hui yu guo zhong di, tong ru jin zhong, bing huan zhao zhu, guan zhe ru du。 du shang yi xiu?, yi bi er ye。③ zhu yue:《 han shu》: da yue shi, ben xi yu guo, chu yi dui tuo tuo。 zhu yun: ji shang you yi feng, gao ye, ru feng tu ran。 jin su hu wei? ting! duan tie lin yu qu fa he lu xu yi? chang? xin??? ji cang wang zhan lv shua? du fu kuiM qiongā dui wei bi jiao chang fa hai ba meiぢ?? yan? mao?` cui fu er chu jin jing。”④【 zhou zhu】《 san fu huang tu》: dong yan yi shui jing wei pan zhu bing, tong se。《 tai ping yu lan》:《 jiao zhou za shi》: tai kang si nian, ci shi tao huang biao song lin yi wang suo xian miao gan shui jing pan ge yi mei。 wang ji《 qian fu》:“ wu ling jiao zhi su lin。”⑤《 xi yang za zu》: ming huang ci lu shan you jin ping tuo、 xi tou chi zhu。《 chu ci》:“ shi yan yu er bu yong xi。”《 jin shu》: he zeng ri shi wan qian, you yue wu xia zhu chu。⑥《 shi》:“ zhi qi luan dao。”《 chuan》 yun:“ luan dao, dao huan you ling, ge zhong jie ye。”《 xi zheng fu》:“ yong ren lv qie, luan dao ruo fei。” ji kang shi:“ sui bo fen lun ke。”⑦《 han· bai guan biao》 zhu: jin zhong huang men, wei yan ren ju jin zhong, zai huang men zhi nei gei shi zhe。【 qian jian】《 ming huang za lu》: guo guo fu ren chu ru jin zhong, chang cheng zi cong, shi xiao huang men wei yu。 zi cong zhi jun jian, huang men zhi duan xiu, jie guan jue yi shi。 ci suo wei“ huang men fei?” ye。 bao zhao shi:“ fei? yue ping lu。”《 tong su wen》:“ zhi ma kou yue?。”⑧《 wang mang chuan》:“ luo yi dao lu。”【 qian jian】《 xin shu》: di suo de qi zhen ji gong xian, fen ci zhi, shi zhe xiang xian yu dao, wu jia ru yi。 ci suo wei“ yu chu luo yi” ye。《 zhou li· shan fu》:“ zhen yong ba wu。” zhu:“ zhen yong chun ao、 chun mu、 pao tun、 pao??、 dao zhen、 zi ao、 gan、? ye。”⑨ han wu di《 qiu feng ci》:“ xiao gu ming xi fa zhao ge。” cao zhi《 qi qi》:“ xiao guan qi ming。” you shi:“ guo ting chang ai yin。”《 shi xu》:“ dong tian di, gan gui shen, mo jin yu shi。”⑩ wei wen di《 yu wu zhi shu》:“ yu lun xu dong, bin cong wu sheng。”《 liu xiang chuan》:“ za? zhong xian。” gu shi:“ xian ju yao lu jin。”
hou lai an ma he qun xun①, dang xuan xia ma ru jin yin②。 yang hua xue luo fu bai ping③, qing niao fei qu xian hong jin④。 zhi shou ke re shi jue lun⑤, shen mo jin qian cheng xiang?⑥。
( mo nai zhi yan guo zhong, xing rong qi?@ he sheng shi ye。 qin、 guo qian xing, guo zhong dian hou, an ma qun xun, jian yong hu tian jie, an pei xu xing zhi xiang。 dang xuan xia ma, jian yi qi yang yang, pang ruo wu ren zhi zhuang。 yang hua qing niao, dian mu chun jing wu。 jian wei hua niao xiang qin, you ren bu gan yang shi ye, yi shi qi yan ke wei ru ci。 mo ju reng yong dao cha zuo shou。 zhu zhu: guo zhong yu guo guo wei cong xiong mei, bu bi xiong hu zhi ci, gu you jin qian cheng xiang? zhi yu, gai wei ci ye。 ci zhang qian er duan ge shi ju, hou duan liu ju shou。)
① cao zhi shi:“ you ma hou lai。” bao zhao shi:“ bin yu fen sa ta, an ma guang zhao di。”《 zhuang zi》:“ qun xun er que gao zhi。”② wang rong shi:“ dang xuan juan luo?。”《 gu shi wei jiao zhong qing qi》:“ xia ma ru che zhong。” jin yin, wei di pu jin ru。 qiu chi shi:“ shu xin xie jin yin。”③【 qian jian】 le fu《 yang bai hua ge》 yue:“ yang hua piao dang luo nan jia。” you yue:“ yuan xian yang hua ru ke li。” ci ju yi yu feng yu yang shi。《 qi ming》:“ su fu xue luo。”《 guang ya》:“ yang hua ru shui hua wei ping。”《 er ya yi》: ping zhi da zhe yue ping, wu yue you hua, bai se wei zhi bai ping。 zhang hua shi:“ bai ping kai su ye。” sui yang di《 jiang nan qu》:“ xu fei qing xue nuan feng shi。” ci ji“ yang hua luo xue” zhi yi。④ zhao yue: qing niao ying ru ying wu zhi lei, huan yang xun shu, fei xian hong jin, ci jie yong xi wang mu qing niao ye。 xue dao heng shi:“ yuan zuo wang mu san qing niao, fei lai fei qu chuan xiao xi。”《 han wu gu shi》: qi yue qi ri, shang yu cheng hua dian zhai zuo zhong, hu you qing niao cong xi fang lai ji dian qian, you qing, wang mu zhi, you er qing niao ru wu, jia shi wang mu pang。 liang yuan di《 yong liu》:“ zhi bian tong fen se, ye li ying hong jin。”【 zhao zhu】 hong jin, gai fu ren zhi shi。【 huang zhu】 jin, gai shu jian suo gua zhi cai。⑤ cui hao shi:“ mo yan zhi shou shou ke re。”《 liang jing xin ji》: an le gong zhu, shang zhi ji mei ye, fu hui wei shi, re ke zhi shou, dao lu ju yan。 zhao yue: zhi shou ke re, yan shi yan xun zhuo。【 qian jian】《 tang yu lin》: hui chang zhong, yu yue“ zheng yang duan xue, zhi shou ke re”, gai tang shi chang an yu ru ci。 huan? shi:“ chao deng jue lun。”⑥ jin le fu ci:“ dang nian jin qian mian fa hong。”《 tong jian》: tian bao shi yi zai shi yi yue, yi yang guo zhong wei you xiang, jian wen bu shang shu。《 yu tai xin yong》 yin han huan di shi tong yao yue:“ fu liang zhi xia you xuan gu, wo yu ji zhi cheng xiang nu。”? nu zhi?, cong mu, yin cheng ren qie。《 chen yu chuan》:? mu zhang dan。? zi cong kou。 yin tian, sheng qi mao,《 shi》:“ zhen lv chen chen。” er zi yin yi ben yi, du que tong yong。【 qian jian】 le shi《 wai chuan》: shi yi zai, li lin fu si, yi guo zhong wei you xiang。 shi er zai, jia guo zhong si kong。 hu cong zhi shi, mei jia wei yi dui, dui zhu yi se yi。 wu jia he dui xiang ying, ru bai hua huan fa。 yi dian zhui xi。 zhu cui can yu lu qi ke ju。 zeng you ren fu shen yi kui qi che, xiang qi shu ri bu jue。 tuo ma qian yu tou pi, yi jian nan jing jie qi zhang qian qu。 ji qin guo xian si, du guo guo、 han guo、 guo zhong zhuan sheng。 guo guo you yu guo zhong luan, mei ru chao ye, guo zhong yu han、 guo lian pei, hui bian zhou ma, yi wei xie xue。 ci shi yu ji pu yang, er yi han feng ci, gu fu li zhong te you qing gang zhi qi。 zhou jing yue: pu xu de ti, qi mai tiao chang, de cong gu le fu mo chu, ling cheng shao ling le fu。 lu yuan chang yue: zhong yun“ ci ming da guo guo yu qin”, hou yun“ shen mo jin qian cheng xiang chen”, wan ci er yu, ze dang shi shang xia jiao yin, du lun luan li, yi xian ran yan xia yi。 lu shi yong yue: shi, yan qiong ze jin, yi xie ze chou, yun ruan ze bi。 du shao ling《 li ren xing》, li tai bai《 yang pan er》, yi yi ya dao xing zhi, gu jun zi yan you ze ye。 you yue: se gu er hou, dian ran chu bu mian mo qi tai zhong。《 sui bi》 yun:《 shi》 san bai pian zhong, qi yu fu ren zhe zhi duo, ru xu zong yin zhi gui zhe, ruo“ qi hou zhi zi, ping wang zhi sun”,“ fen wang zhi sheng, jue fu zhi zi”,“ qi hou zhi zi, wei hou zhi qi, dong gong zhi mei, xing hou zhi yi, tan gong wei si。” kua fu se zhi sheng zhe, ruo“ fu ji liu jia”,“ ru shan ru he”,“ yu zhi? ye, xiang zhi?W ye。” zan rong se zhi mei zhe, ruo“ tang di zhi hua”,“ hua ru tao li”,“? fa ru yun”,“ shou ru rou yi, fu ru ning zhi, ling ru qiu qi, chi ru hu xi, qin shou e mei, qiao xiao qian xi, mei mu? xi”,“ yan ru shun hua”,“ xun mei qie dou。” yu jia pin zhi chi zhe, ruo“ bai liang peng peng, ba luan??, bu xian qi guang, zhu di cong zhi, qi qi ru yun, lan qi ying men。” qi ci ke wei jin shan yi。 wei jin liu chao, liu lian guang jing, bu ke sheng shu。 tang ren bo zhi ge shi, gu yi ji zhi, ruo“ tai nong yi yuan shu qie zhen, ji li xi ni gu rou yun。 xiu luo yi chang zhao mu chun, cu jin kong que yin qi lin。 cui wei■ ye chui bin chun, zhu ya yao? wen cheng shen”,“ shen gong gao lou ru zi qing, jin zuo jiao long pan xiu ying”,“ jia ren dang chuang nong bai ri, xian jiang shou yu tiao ming zheng”,“ hui mou yi xiao bai mei sheng, liu gong fen dai wu yan se”,“ hou gong jia li san qian ren, san qian chong ai zai yi shen。 jin wu zhuang cheng jiao shi ye, yu lou yan ba zui he chun”,“ lou shang lou qian jin zhu cui, xuan zhuan ying huang zhao tian di”, ci jie li、 du、 yuan、 bai zhi li ju ye。 yu du ai zhu qing yu《 gui yi》 yi jue:“ dong fang zuo ye ting hong zhu, dai xiao tang qian bai jiu gu。 zhuang ba di sheng wen fu xu, hua mei shen qian ru shi wu。” xi wei ci zhang, yuan bu tan liang nv zhi rong mao, er qi hua yan shao hao, ti tai wen rou, feng liu yun ji, fei di yi ren bu zu dang ye。 ou yang gong suo wei“ zhuang nan xie zhi jing, ru zai mu qian, she bu jin zhi yi, jian yu yan wai, ran hou wei gong”, si zhi wei ye。 zhang ji chou qi pian yun:“ yue nv xin zhuang chu jing xin, zi zhi ming yan geng chen yin。 qi wan wei shi ren jian gui, yi qu ling ge zhi wan jin。” qi ai zhi zhong zhi ke jian yi。 ran bi zhi qing yu shu wei bu ji。
----------- chou zhao ao 《 du shi xiang zhu》-----------
san yue san ri tian qi xin, chang an shui bian duo li ren。
tai nong yi yuan shu qie zhen, ji li xi ni gu rou yun。
xiu luo yi chang zhao mu chun, cu jin kong que yin qi lin。
tou shang he suo you? cui wei?? dong gun sou jian?br/> bei hou he suo jian? zhu ya yao? wen cheng shen。
jiu zhong yun mu jiao fang qin, ci ming da guo guo yu qin。
zi tuo zhi feng chu cui fu, shui jing zhi pan xing su lin。
xi? yan yu jiu wei xia, luan dao lv qie kong fen lun。
huang men fei? bu dong chen, yu chu luo yi song ba zhen。
xiao gu ai yin gan gui shen, bin cong za? shi yao jin。
hou lai an ma he qun xun, dang xuan xia ma ru jin yin。
yang hua xue luo fu bai?, qing niao fei qu xian hong jin。
zhi shou ke re shi jue lun, shen mo jin qian cheng xiang chen!
zhu shi:
【1】 san yue san ri: wei shang si ri, tang dai chang an shi nv duo yu ci ri dao cheng nan qu jiang you wan ta qing。【2】 shui bian: zhi qu jiang。
【3】 tai nong: zi tai nong yan。
【4】 yi yuan: shen qi gao yuan。
【5】 shu qie zhen: shu mei er bu zuo zuo。
【6】 ji li xi ni: pi fu xi nen guang hua。
【7】 gu rou yun: shen cai yun cheng shi zhong。
【8】“ xiu luo” liang ju: yong jin yin xian xiang xiu zhe kong que he qi lin de hua li yi chang yu mu chun de mei li jing se xiang ying sheng hui。 xiu luo, ci xiu de si zhi pin。 chang(cháng), gu dai zhi zhe bi xia ti de yi qun。
【9】 cui wei: bo bo de fei cui pian。 wei: yi ben zuo“ wei”。
【10】??èǎ┮ ding he hui zhi zi wei?br/>【11】 zhu ya: wei zhu an qi shang, shi bu rang feng chui qi, gu xia yun“ wen cheng shen”。
【12】 yao?(jié): qun dai。
【13】 jiu zhong: qi zhong。
【14】 yun mu: zhi gong dian zhong de yun zhuang wei mu。
【15】 jiao fang: han dai huang hou ju shi, yi jiao he ni tu bi。 hou shi yin cheng huang hou wei jiao fang, huang hou jia shu wei jiao fang qin。
【16】“ ci ming” ju: zhi tian bao qi zai(748 nian) tang xuan zong ci feng yang gui fei de da jie wei han guo fu ren, san jie wei guo guo fu ren, ba jie wei qin guo fu ren。
【17】 zi tuo zhi feng: ji tuo feng, shi yi zhong zhen gui de shi pin。 tang gui zu shi pin zhong you“ tuo feng zhi”。
【18】 fu: gu dai de yi zhong guo。 cui fu, xing rong guo de se ze。
【19】 shui jing: ji shui jing。
【20】 xing: chuan song。
【21】 su lin: zhi bai lin yu。
【22】 xi?(zhù): xi niu jiao zuo de kuai zi。
【23】 yan yu(yù): chi bao, chi ni。
【24】 luan dao: dai luan ling de dao。
【25】 lv qie: xi qie。
【26】 kong fen lun: chu shi men bai bai mang luan yi fan。 gui ren men chi bu xia。
【27】 huang men: huan guan。 fei?(kòng), ji fei ma。
【28】 ba zhen: xing rong zhen mei shi pin zhi duo。
【29】 xiao gu: liang zhong le qi ming。
【30】 ai yin: zhi yin le wan zhuan dong ren。
【31】 bin cong: bin ke sui cong。
【32】 za?(tà): zhong duo za luan。
【33】 yao jin: ben zhi zhong yao du kou, zhe li yu zhi yang guo zhong xiong mei de jia men, suo wei“ guo guo men qian nao ru shi”。
【34】 hou lai an ma: zhi yang guo zhong, que gu yi bu zai zhe li ming shuo。
【35】 qun(qūn) xun: yuan yi wei yu jin bu jin, zhe li shi gu pan zi de de yi si。
【36】 xuan: che de tong cheng。
【37】 jin yin: jin zhi de di tan。
【38】“ yang hua” ju: shi yin yu, yi qu jiang mu chun de zi ran jing se lai ying she yang guo zhong yu qi cong mei guo guo fu ren( jia pei shi) de ai mei guan xi, you yin bei wei hu tai hou he yang bai hua si tong shi, yin tai hou zeng zuo“ yang hua piao dang luo nan jia”, ji“ yuan xian yang hua ru ke li” shi ju。 hou ren you“ yang hua ru shui hua wei fu ping” zhi shuo, ping zhi da zhe wei?。 yang hua、 ping he? sui wei san wu, shi chu yi ti, gu yi yang hua fu? ying she xiong mei gou qie luan lun。 ju shi zai:“ guo guo su yu guo zhong luan, po wei ren zhi, bu chi ye。 mei ru ye, bing qu dao zhong, cong jian、 shi mu bai yu qi, ju mi ru zhou, liang zhuang ying li, bu shi wei zhang, shi ren wei wei xiong hu。”
【39】 qing niao: shen hua zhong niao ming, xi wang mu shi zhe。 xiang chuan xi wang mu jiang jian han wu di shi, xian you qing niao fei ji dian qian( jian《 han wu gu shi》)。 hou chang bei yong zuo nan nv zhi jian de xin shi。
【40】“ zhi shou” er ju: yan yang shi quan qing chao ye, qi yan zhuo ren, wu ren neng bi。
【41】 cheng xiang: zhi yang guo zhong, tian bao shi yi zai(752 nian) shi yi yue wei you cheng xiang。
【42】 chen(chēn): fa nu。
zuo pin shang xi:
【 zhu shi】:zhu yi: gai zi wei“ bao” kuang, li bian yi ge“ he” zi。
guo guo fu ren he qin guo fu ren jie xi yang gui fei de jie mei。“ yang hua xue” ju yin yu yang guo zhong wei zhang yi zhi zhi zi, mao xing yang。 cheng xiang: zhi yang gui fei zhi cong xiong yang guo zhong, chuan shuo ta zeng yu cong mei guo guo fu ren tong jian。
【 jian xi】:
ben shi yue zuo yu tian bao shi er nian(753) huo ci nian。 shi de zhu zhi shi dui yang gui fei xiong jie mei men xiao zhang qi yan de zhi chi he bian chi。 tang dai zi wu hou yi lai, wai qi shan quan yi cheng wei tong zhi jie ceng zhong yi zhong tong chang xian xiang, ta men xing cheng le yi ge te shu de li yi ji tuan, yin qi le guang da ren min de qiang lie bu man, zhe ye shi hou lai niang cheng an shi zhi luan de zhu guo。 zai bai ju yi de《 chang hen ge》 zhi qian, yi yang shi xiong jie mei wei ti cai de shi jiu yi jing bu shao, dan dou mei you du fu zhe shou shen ke。 ben shi tong pian zhi shi xie“ li ren” men de sheng huo qing xing, que zheng ru qian ren suo shuo de, da dao le“ wu yi ci ji yu, miao mo chu yu yu ci ji; wu yi kai tan sheng, dian dou chu sheng sheng kai tan” de yi shu xiao guo。
《 jiu tang shu· yang gui fei chuan》 zai:“ xuan zong mei nian shi yue, xing hua qing gong, guo zhong zi mei wu jia hu cong。 mei jia wei yi dui, zhe yi se yi; wu jia he dui, zhao ying ru bai hua zhi huan fa。 er yi dian zhui xi, se se zhu cui, can? fang fu yu lu。 er guo zhong si yu guo guo, er bu bi xiong hu zhi ci; mei ru chao, huo lian biao fang jia, bu shi wei man。 mei san chao qing he, wu gu dai lou, liang zhuang ying xiang, la ju ru zhou。” you yang guo zhong yu tian bao shi yi zai(752) shi yi yue wei you xiang。 zhe shou shi dang zuo yu shi er zai chun, feng ci le yang jia xiong mei jiao zong huang yin de sheng huo, qu zhe di fan ying le jun wang de hun yong he shi zheng de fu bai。
cheng gong de wen xue zuo pin, ta de qing xiang ying dang cong chang mian he qing jie zhong zi ran er ran di liu lu chu lai, bu ying dang te bie ba ta zhi dian chu lai, zuo zhe de jian jie yu yin bi, dui yi shu zuo pin lai shuo jiu yu hao; er qie zuo jia bu bi yao ba ta suo miao xie de she hui chong tu de li shi de wei lai de jie jue ban fa ying sai gei du zhe。《 li ren xing》 jiu shi zhe yang de yi pian cheng gong zhi zuo。 zhe pian ge xing de zhu ti si xiang he qing xiang dao bing bu yin hui nan dong, dan que hu bu shi zhi dian chu lai er shi cong chang mian he qing jie zhong zi ran er ran di liu lu chu lai de。 cong tou dao wei, shi ren miao xie na xie jian duan de chang mian he qing jie, dou cai qu xiang《 mo shang sang》 na yang yi xie le fu min ge zhong suo guan chang yong de zheng mian yong tan fang shi, tai du yan su ren zhen, bi chu jing gong xi ni, zhe se xian yan fu li、 jin bi hui huang, si hao bu lu you qiang hua tiao, ye bu zuo man hua shi de ke hua。 dan ling ren jing tan bu zhi de shi, shi ren jiu shi zai zhe yi ben zheng jing de yong tan zhong, chu se di wan cheng le shi ge jie lu fu xiu、 bian ta xie e de shen sheng shi ming, huo de le bi yi ban qing song de feng ci geng wei qiang lie de yi shu pi pan li liang。 shi zhong shou xian fan xie shang si qu jiang shui bian ta qing li ren zhi zhong duo, yi ji ta men yi tai zhi xian ya、 ti tai zhi you mei、 yi zhe zhi hua li。 xin yan nian《 yu lin lang》:“ hu ji nian shi wu, chun ri du dang lu。 chang ju lian li dai, guang xiu he huan ru。 tou shang lan tian yu, er hou da qin zhu。 liang huan he yao tiao, yi shi liang suo wu。”《 mo shang sang》:“ tou shang wo duo ji, er zhong ming yue zhu。 xiang qi wei xia qun, zi qi wei shang ru。”《 jiao zhong qing qi》:“ zhe wo xiu jia qun, shi shi si wu tong。 zu xia nie si lv, tou shang dai mao guang。 yao ruo liu wan su, er zhe ming yue?。 zhi ru xue cong gen, kou ru han zhu dan。 xian xian zuo xi bu, jing miao shi wu shuang。” hui huan fan fu, yong tan sheng qing,“ tai nong” ba ju jiu shi cong zhe zhong min ge biao xian shou fa zhong bian hua chu lai de。《 du yi》:“ zhong yun:‘ ben shi feng ci, er shi zhong zhi xu fu li, ruo shen bu rong kou, miao miao。’ you yun:‘ ru ci fu li, er yi pian qing ming zhi qi xing hu qi zhong。’……‘ tai nong yi yuan’、‘ gu rou yun’, hua chu yi ge guo se。 zhuang zi se yue‘ gu rou yun’, zhuang fu shi yue‘ wen cheng shen’, ke wei shan yu xing rong。” qian ren yi kan dao le zhe shi yong gong bi cai hui shi nv tu hua fa zuo feng ci hua de zhe yi te se。 hu xia ke shuo:“ tang xuan zong chang yu da chen yue: ‘ xuan zong shi nei fu jin ao er, shi yi jin que, yi zi yu, yi yu gui fei; jin ze qing deng jia jia you zhi yi。’ ci shi suo yun, gai yang shi fu ni yu gong jin ye。” zong zhi, jian li ren fu shi de hao hua, jian li ren fei deng xian zhi bei。 xie dao re nao chu, bi feng yi zhuan, dian chu“ jiu zhong yun mu jiao fang qin, ci ming da guo guo yu qin”, ze guo guo、 qin guo( dang ran hai you han guo) san fu ren zai zhong ren zhi nei le。 zhe li miao hui zhong li ren, zhe yan que zai san fu ren; san fu ren jian, zhong li ren jian, zheng ge shang ceng gui zu jiao she yin yi zhi tui feng jian, bu feng er feng yi jian。 yao zhuan jiang jiu se、 xiang、 wei he qi min de chen tuo。“ zi tuo zhi feng chu cui fu, shui jing zhi pan xing su lin”, ju chu yi er pin ming, pei yi shi dang yan se, bian xie chu qi min de ya zhi, yao zhuan de jing mei feng sheng yi ji qi xiang、 qi wei lai。 zhe me ming gui de shan zhen hai wei, lv qie fen lun er yan yu jiu wei xia zhu, bu xu ming shuo, san fu ren de jiao gui bao tian, yi ke hua wu yi le。“ huang men fei? bu dong chen, yu chu luo yi song ba zhen”, nei ting tai jian? ma fei shi er lai, que lu bu dong chen, zhe shi he deng de gui ju, he deng de pai chang! huang jia qi pai, bi jing bu tong xun chang。 xie de zhen hao kan sha ren, ye jing kong sha ren。 ru ci sha you jie shi di pai qian tai jian qian lai, luo yi bu jue yu tu, dao di suo wei he shi? yuan lai shi feng zhi cong yu chu fang li song lai zhen xiu mei zhuan wei zhu yi shang si qu jiang xiu xi sheng yan tian cai zhu xing, tou bai e man( tang xuan zong gong zhong chang zi cheng“ e man”) bu ke wei bu ti tie ru wei, bu ke wei bu duo qing, ye bu ke wei bu hun yong le。 le shi《 yang tai zhen wai chuan》 zai:“ shi xin feng chu jin nv ling xie e man, shan wu。 shang yu fei zi zhong nian, yin er shou yan。 jiu an yu qing yuan xiao dian, ning wang chui yu di, shang jie gu, fei pi pa, ma xian qi fang xiang, li gui nian? li, zhang ye hu kong hou, he huai zhi pai。 zi dan zhi wu, huan qia yi chang。 shi wei fei nv di qin guo fu ren duan zuo guan zhi。 qu ba, shang xi yue: ‘ e man le ji, jin ri xing de gong yang fu ren。 qing yi chan tou!’ qin guo yue:‘ qi you da tang tian zi e yi, wu qian yong xie?’ sui chu san bai wan wei yi ju yan。” huang men jin zhuan shi shi ren mu du, qu ba qing shang shi song ren chuan qi, zhen zhen jia jia, shi chu you yin, liang xiang dui zhao, feng liu tian zi jing shen mian mao de wei suo ke yi xiang jian le。“ xiao gu ai yin”、“ bin cong za?”, cheng shang qi xia, wei“ hou lai” zhe de chu chang zao zuo sheng shi, hong tuo qi fen。 bi“ hou lai” zhe an ma qun xun, wu xu tong bao, yi ran dang xuan xia ma, jing ru jin yin yu san fu ren huan hui: ci qing ci jing, chun cong pang guan leng yan zhong xian chu, dang mu ji zhe he du zhe mu deng kou dai jing cha zhi yu, shao jia si suo, bian zhi qi ren, bian zhi qi shi le。 bei wei hu tai hou zeng wei bi yang bai hua si tong, yang bai hua ju huo, jiang liang, gai ming yang hua。 hu tai hou si nian ta, zuo《 yang bai hua ge》, you“ qiu qu chun lai shuang yan zi, yuan xian yang hua ru ke li” zhi ju。“ qing niao” shi shen hua chuan shuo zhong xi wang mu de shi zhe, tang shi zhong duo yong lai zhi“ hong niang” yi lei jiao se。 zhang jie《 qu jiang》 shi you“ luo xu que long ta shu bai” zhi ju, ke jian qu jiang yan an sheng zhi yang liu。 you sui tang shi qi, guan zhong di yu qi wen jiao gao, shang si( yin li san yue san ri) piao yang hua, dang shi shi qing。“ yang hua” er ju si fu er shi bi xing, an yu yang guo zhong yu guo guo fu ren de yin luan。 le shi《 yang tai zhen wai chuan》 zai:“ guo guo you yu guo zhong luan yan。 lve wu yi jian, mei ru chao ye, guo zhong yu han、 guo lian pei, hui bian zhou ma, yi wei xie xue。 cong guan jian yu bai yu qi。 bing zhu ru zhou, xian zhuang? fu er xing, yi wu meng bi。” ta men dao ting kai tong, jing gan zhao yao guo shi, xie zhong ao you, gong kai biao yan zhong zhong rou ma chou tai。 ji ran ru ci, wei shen me“ xian shi cheng xiang wei zhi, guan zhe you de jin qian, nai qi ji zhi, ze he jin he ran”( huang sheng yu), bu xu you ren wei guan le ne? wei le xian shi qi“ zhi shou ke re” quan shi zhi?@ he, zhe gu ran shi ge yuan yin, dan gong chou jiao cuo, jiu hou er re, fang lang xing hai zhi wai, sui shi kai tong ren, ye you bu xiang rang pang ren kui jian de yin si。“ chun se man yuan guan bu zhu, yi zhi hong xing chu qiang lai”, qing niao xian qu de yi fang hong shou pa, bian yu you yi wu yi zhong xie lu le yi dian chun guang。 qi jue《 guo guo fu ren》:“ guo guo fu ren cheng zhu en, ping ming shang ma ru jin men。 que xian zhi fen? zhe zhang??Iǘ zan ji? lin zhen! ben? ouΑ dong dan mi fu? fa? hui kun peng cha?U xiu? chuang juan sui jiao? ling shuo mu? nan bo? shao ge du wu song xiao fan wei liF zhi yu? kui du wu song xiao fei dan hai ba tuan huai tanビ zheng? rui〈τ ge kai tanィ huang tuan huan? jiu?? leng hanι??? jin! bi liao huang qiao dan? xiu? na lang chai huang qin fu yun sun chu?? qian ying∶ jing tui ta shi xiong yun huan? huai qi bi dong sun chui na chu kang za jie bi bi? song? long chui na zi ke bu huai jiang zi xing cai chun xi ai pei? wu ke? ci gou ai xi xiu dou jiao shua? zhi luan bo huan yi xian aiハ mao?? fu huang xi yan? cai?? lin zhe5? lin dao liang jian chuang huang yi huang mao he gang duo chi wei? ou re hui gui?? sao? yu lu huan ye ou zheng≌ liao huang qian gan shan nai dao ta? xiu qian lin shi huanざ? hu chui nan mu lu bei xie zhi you zhang chuo xing? song mei mu mu?! ?br>( chen yi?{)
-----------------------------------------
【 he zhu】 tian bao shi er zai, yang guo zhong yu mao guo fu ren lin ju di, wang lai wu qi, huo bing pei ru chao, bu shi zhang mu, dao lu wei zhi yan mu。 dong, fu ren cong che jia xing hua qing gong, hui gan guo zhong di, yu shi zuo《 li ren xing》。 ci dang shi shi er nian chun zuo, gai guo zhong yu shi yi nian shi yi yue wei you cheng xiang ye。
san yue san ri tian qi xin①, chang an shui bian duo li ren②。 tai nong yi yuan shu qie zhen③, ji li xi ni gu rou yun④。 xiu luo yi chang zhao mo chun⑤, cu jin kong que yin qi lin⑥。 tou shang he suo you⑦? cui wei■ ye chui bin chun⑧。 bei hou he suo jian⑨? zhu ya yao? wen cheng shen⑩。
( ci shi ci zhu yang you yan qu jiang zhi shi。 shou xu you nv zhi jia li ye。 san yan feng shen zhi li, si yan ti mao zhi li, wu liu yan fu se zhi li, tou bei si ju, ju shang xia qian hou, er tong shen zhi hua li ju jian。 ben xie qin、 guo ye rong, nai gai yan li ren yi gai kuo zhi, ci shi jia han xu de ti chu。)
①《 zhou li》: nv wu, zhang sui shi fu chu xin yu。 zhu:“ ru jin san yue san ri shang yi wang shui shang zhi lei。”《 jin shu· li le zhi》: wei yi hou, dan yong san ri, bu fu yong si。 liu zun shi:“ san yue san ri duo quan shui。” zhao yue: jin song zhu ren shi yan qu shui, jie yi san yue san ri wei ti。 tang kai yuan zhong, dou ren you shang yu qu jiang, mo sheng yu zhong he、 shang yi jie。 wang you jun《 lan ting qu shui xu》:“ tian lang qi qing, hui feng he chang。”② cao zhi《 luo shen fu》:“ du yi li ren, yu yan zhi pan。” wang ji《 san yue san ri fu》:“ ju san dou zhi li ren。”③ liu huan shi:“ ri ri tai hai xin。” geng xin《 da zhao wang qi》:“ piao piao yi yuan。” wang can《 shen nv fu》:“ he chan qi zhi shu zhen。” nong ru hong tao? lu, yuan ru cui zhu long yan, shu ru rui ri xiang yun, zhen ru cheng chuan lang yue, yi ju zhong xie chu jue shi feng shen。④《 dong jing fu》:“ bo ji fen li。”《 chu ci· zhao hun》:“ mi yan ni li。” you《 da zhao》:“ feng rou wei gu。”【 zhou dian zhu】 ji lu cou li, xi nen er ni hua, gu rou yun, fei ji xiang yi ye。《 shen nv fu》“? bu duan, xian bu chang”, ji gu rou yun ye。⑤ gu shi:“ bei fu luo yi zhang。”《 nan dou fu》:“ mu chun zhi qi, yuan si zhi chen。”⑥ lu zhao《 zhe zhi wu fu》:“ xue rui jin yi yun za, pao cu jin er yan qi。” zhao yue: du mu zi wei qi shi“ cu jin jie xiu”, zhi“ cu jin” nai tang ren chang yu。【 zhou zhu】 kong que、 qi qin, qi lin, rui shou, yi shang suo xiu wu se。 hu xia ke yue: tang xuan zong chang yu da chen yue:“ xuan zong shi nei fu jin ao er, shi yi jin que, yi zi yu, yi yu gui fei, jin ze qing deng jia you zhi yi。” ci shi suo yun, gai yang shi fu ni yu gong jin ye。⑦ xin yan nian shi:“ tou shang lan tian yu。”⑧ zhao yue: cui wei■ ye, yan fei cui wei bu yu■ cai zhi ye, ruo zuo cui wei■ ye, ze yi cui wei■ za zhi ye ye。 du yue:《 guang yun》■ cai, fu ren ji shi hua ye。 bin chun, bin bian ye。⑨《 jin shu· ruan fu chuan》:“ yi zhu bei hou。”⑩ zhao yue: yao?, ji jin zhi qun dai, zhui zhu qi shang, ya er xia chui ye。【 wu zhu】《 er ya》:“? wei zhi ju。” guo pu yun:“ yi hou ju ye。” wen cheng shen, bu tu yi qi fu mei yi。 liu huan shi:“ wa xiao cheng yao shen。” zhao yue: ci si ju ji cao zhi“ tou shang jin que chai。 yao pei zi lang?” zhi shi。 yang shen wei song jiang lu shen jian gu ben shang you er ju:“ zu xia he suo zhu? hong qu luo wa chuan deng yin。” jin an: liang duan ge shi ju wei jie xian, tian ci fan zhui。 qian yun: kao song ke bing wu, bi yang shi wei tuo er。
jiu zhong yun mu jiao fang qin①, ci ming da guo guo yu qin②。 zi tuo zhi feng chu cui fu③, shui jing zhi pan xing su lin④。 xi zhu yan yu jiu wei xia⑤, luan dao lv qie kong fen lun⑥。 huang men fei? bu dong chen⑦, yu chu luo yi song ba zhen⑧。 xiao guan ai yin gan gui shen⑨, bin cong za? shi yao jin⑩。
( ci zhi qin、 guo zhi hua chi ye。 tuo feng er ju, yan wei qiong shui lu。 xi zhu er ju, yan yin shi bao tian。 huang men er ju, yan chong ci you wo。 xiao guan, yan sheng le zhi sheng。 bin cong, yan qu fu zhe duo。《 du yi》: tai nong ba ju, ji zhuang zi rong fu shi zhi sheng, er hou jie yi“ jiu zhong yun mu” er ju,“ zi tuo” si ju, ji yan yao zhuan pin wu zhi mei, er hou jie yi“ huang men fei?” er ju, jie dao cha fa, wei du shan yong zhi。)
① geng xin shi:“ jiu zhong yan bu zui。”《 xi jing za ji》; cheng di she yun wo、 yun zhang、 yun mu yu gan quan zi dian, shi wei san yun dian。【 zhou zhu】 yun mu, wei pu she mu zhang ru yun wu ye。《 san fu huang tu》: jiao fang dian, zai wei yang gong, yi jiao he ni tu bi。 ban gu《 xi bu fu》:“ hou gong ze ye ting jiao fang, hou fei zhi shi。”《 han guan yi》 yue: huang hou cheng jiao fang, qu qi bo shi zhi yi ye。《 shi》 yun:“ jiao liao zhi shi, bo yan ying sheng。” you, yi jiao tu gong shi, yi qu qi wen nuan, pi chu e qi。②《 jiu tang shu》: tai zhen zi san ren, jie you cai mao, bing feng guo fu ren, da zi feng han guo, san yi feng guo guo, ba yi feng qin guo。《 tong jian》: shi cui shi zhe wei han guo, shi pei shi zhe wei guo guo, shi liu shi zhe wei qin guo。【 he zhu】《 ming huang za lu》: shang xing hua qing gong, gui fei zi mei? shi yi fu, gong hui yu guo zhong di, tong ru jin zhong, bing huan zhao zhu, guan zhe ru du。 du shang yi xiu?, yi bi er ye。③ zhu yue:《 han shu》: da yue shi, ben xi yu guo, chu yi dui tuo tuo。 zhu yun: ji shang you yi feng, gao ye, ru feng tu ran。 jin su hu wei? ting! duan tie lin yu qu fa he lu xu yi? chang? xin??? ji cang wang zhan lv shua? du fu kuiM qiongā dui wei bi jiao chang fa hai ba meiぢ?? yan? mao?` cui fu er chu jin jing。”④【 zhou zhu】《 san fu huang tu》: dong yan yi shui jing wei pan zhu bing, tong se。《 tai ping yu lan》:《 jiao zhou za shi》: tai kang si nian, ci shi tao huang biao song lin yi wang suo xian miao gan shui jing pan ge yi mei。 wang ji《 qian fu》:“ wu ling jiao zhi su lin。”⑤《 xi yang za zu》: ming huang ci lu shan you jin ping tuo、 xi tou chi zhu。《 chu ci》:“ shi yan yu er bu yong xi。”《 jin shu》: he zeng ri shi wan qian, you yue wu xia zhu chu。⑥《 shi》:“ zhi qi luan dao。”《 chuan》 yun:“ luan dao, dao huan you ling, ge zhong jie ye。”《 xi zheng fu》:“ yong ren lv qie, luan dao ruo fei。” ji kang shi:“ sui bo fen lun ke。”⑦《 han· bai guan biao》 zhu: jin zhong huang men, wei yan ren ju jin zhong, zai huang men zhi nei gei shi zhe。【 qian jian】《 ming huang za lu》: guo guo fu ren chu ru jin zhong, chang cheng zi cong, shi xiao huang men wei yu。 zi cong zhi jun jian, huang men zhi duan xiu, jie guan jue yi shi。 ci suo wei“ huang men fei?” ye。 bao zhao shi:“ fei? yue ping lu。”《 tong su wen》:“ zhi ma kou yue?。”⑧《 wang mang chuan》:“ luo yi dao lu。”【 qian jian】《 xin shu》: di suo de qi zhen ji gong xian, fen ci zhi, shi zhe xiang xian yu dao, wu jia ru yi。 ci suo wei“ yu chu luo yi” ye。《 zhou li· shan fu》:“ zhen yong ba wu。” zhu:“ zhen yong chun ao、 chun mu、 pao tun、 pao??、 dao zhen、 zi ao、 gan、? ye。”⑨ han wu di《 qiu feng ci》:“ xiao gu ming xi fa zhao ge。” cao zhi《 qi qi》:“ xiao guan qi ming。” you shi:“ guo ting chang ai yin。”《 shi xu》:“ dong tian di, gan gui shen, mo jin yu shi。”⑩ wei wen di《 yu wu zhi shu》:“ yu lun xu dong, bin cong wu sheng。”《 liu xiang chuan》:“ za? zhong xian。” gu shi:“ xian ju yao lu jin。”
hou lai an ma he qun xun①, dang xuan xia ma ru jin yin②。 yang hua xue luo fu bai ping③, qing niao fei qu xian hong jin④。 zhi shou ke re shi jue lun⑤, shen mo jin qian cheng xiang?⑥。
( mo nai zhi yan guo zhong, xing rong qi?@ he sheng shi ye。 qin、 guo qian xing, guo zhong dian hou, an ma qun xun, jian yong hu tian jie, an pei xu xing zhi xiang。 dang xuan xia ma, jian yi qi yang yang, pang ruo wu ren zhi zhuang。 yang hua qing niao, dian mu chun jing wu。 jian wei hua niao xiang qin, you ren bu gan yang shi ye, yi shi qi yan ke wei ru ci。 mo ju reng yong dao cha zuo shou。 zhu zhu: guo zhong yu guo guo wei cong xiong mei, bu bi xiong hu zhi ci, gu you jin qian cheng xiang? zhi yu, gai wei ci ye。 ci zhang qian er duan ge shi ju, hou duan liu ju shou。)
① cao zhi shi:“ you ma hou lai。” bao zhao shi:“ bin yu fen sa ta, an ma guang zhao di。”《 zhuang zi》:“ qun xun er que gao zhi。”② wang rong shi:“ dang xuan juan luo?。”《 gu shi wei jiao zhong qing qi》:“ xia ma ru che zhong。” jin yin, wei di pu jin ru。 qiu chi shi:“ shu xin xie jin yin。”③【 qian jian】 le fu《 yang bai hua ge》 yue:“ yang hua piao dang luo nan jia。” you yue:“ yuan xian yang hua ru ke li。” ci ju yi yu feng yu yang shi。《 qi ming》:“ su fu xue luo。”《 guang ya》:“ yang hua ru shui hua wei ping。”《 er ya yi》: ping zhi da zhe yue ping, wu yue you hua, bai se wei zhi bai ping。 zhang hua shi:“ bai ping kai su ye。” sui yang di《 jiang nan qu》:“ xu fei qing xue nuan feng shi。” ci ji“ yang hua luo xue” zhi yi。④ zhao yue: qing niao ying ru ying wu zhi lei, huan yang xun shu, fei xian hong jin, ci jie yong xi wang mu qing niao ye。 xue dao heng shi:“ yuan zuo wang mu san qing niao, fei lai fei qu chuan xiao xi。”《 han wu gu shi》: qi yue qi ri, shang yu cheng hua dian zhai zuo zhong, hu you qing niao cong xi fang lai ji dian qian, you qing, wang mu zhi, you er qing niao ru wu, jia shi wang mu pang。 liang yuan di《 yong liu》:“ zhi bian tong fen se, ye li ying hong jin。”【 zhao zhu】 hong jin, gai fu ren zhi shi。【 huang zhu】 jin, gai shu jian suo gua zhi cai。⑤ cui hao shi:“ mo yan zhi shou shou ke re。”《 liang jing xin ji》: an le gong zhu, shang zhi ji mei ye, fu hui wei shi, re ke zhi shou, dao lu ju yan。 zhao yue: zhi shou ke re, yan shi yan xun zhuo。【 qian jian】《 tang yu lin》: hui chang zhong, yu yue“ zheng yang duan xue, zhi shou ke re”, gai tang shi chang an yu ru ci。 huan? shi:“ chao deng jue lun。”⑥ jin le fu ci:“ dang nian jin qian mian fa hong。”《 tong jian》: tian bao shi yi zai shi yi yue, yi yang guo zhong wei you xiang, jian wen bu shang shu。《 yu tai xin yong》 yin han huan di shi tong yao yue:“ fu liang zhi xia you xuan gu, wo yu ji zhi cheng xiang nu。”? nu zhi?, cong mu, yin cheng ren qie。《 chen yu chuan》:? mu zhang dan。? zi cong kou。 yin tian, sheng qi mao,《 shi》:“ zhen lv chen chen。” er zi yin yi ben yi, du que tong yong。【 qian jian】 le shi《 wai chuan》: shi yi zai, li lin fu si, yi guo zhong wei you xiang。 shi er zai, jia guo zhong si kong。 hu cong zhi shi, mei jia wei yi dui, dui zhu yi se yi。 wu jia he dui xiang ying, ru bai hua huan fa。 yi dian zhui xi。 zhu cui can yu lu qi ke ju。 zeng you ren fu shen yi kui qi che, xiang qi shu ri bu jue。 tuo ma qian yu tou pi, yi jian nan jing jie qi zhang qian qu。 ji qin guo xian si, du guo guo、 han guo、 guo zhong zhuan sheng。 guo guo you yu guo zhong luan, mei ru chao ye, guo zhong yu han、 guo lian pei, hui bian zhou ma, yi wei xie xue。 ci shi yu ji pu yang, er yi han feng ci, gu fu li zhong te you qing gang zhi qi。 zhou jing yue: pu xu de ti, qi mai tiao chang, de cong gu le fu mo chu, ling cheng shao ling le fu。 lu yuan chang yue: zhong yun“ ci ming da guo guo yu qin”, hou yun“ shen mo jin qian cheng xiang chen”, wan ci er yu, ze dang shi shang xia jiao yin, du lun luan li, yi xian ran yan xia yi。 lu shi yong yue: shi, yan qiong ze jin, yi xie ze chou, yun ruan ze bi。 du shao ling《 li ren xing》, li tai bai《 yang pan er》, yi yi ya dao xing zhi, gu jun zi yan you ze ye。 you yue: se gu er hou, dian ran chu bu mian mo qi tai zhong。《 sui bi》 yun:《 shi》 san bai pian zhong, qi yu fu ren zhe zhi duo, ru xu zong yin zhi gui zhe, ruo“ qi hou zhi zi, ping wang zhi sun”,“ fen wang zhi sheng, jue fu zhi zi”,“ qi hou zhi zi, wei hou zhi qi, dong gong zhi mei, xing hou zhi yi, tan gong wei si。” kua fu se zhi sheng zhe, ruo“ fu ji liu jia”,“ ru shan ru he”,“ yu zhi? ye, xiang zhi?W ye。” zan rong se zhi mei zhe, ruo“ tang di zhi hua”,“ hua ru tao li”,“? fa ru yun”,“ shou ru rou yi, fu ru ning zhi, ling ru qiu qi, chi ru hu xi, qin shou e mei, qiao xiao qian xi, mei mu? xi”,“ yan ru shun hua”,“ xun mei qie dou。” yu jia pin zhi chi zhe, ruo“ bai liang peng peng, ba luan??, bu xian qi guang, zhu di cong zhi, qi qi ru yun, lan qi ying men。” qi ci ke wei jin shan yi。 wei jin liu chao, liu lian guang jing, bu ke sheng shu。 tang ren bo zhi ge shi, gu yi ji zhi, ruo“ tai nong yi yuan shu qie zhen, ji li xi ni gu rou yun。 xiu luo yi chang zhao mu chun, cu jin kong que yin qi lin。 cui wei■ ye chui bin chun, zhu ya yao? wen cheng shen”,“ shen gong gao lou ru zi qing, jin zuo jiao long pan xiu ying”,“ jia ren dang chuang nong bai ri, xian jiang shou yu tiao ming zheng”,“ hui mou yi xiao bai mei sheng, liu gong fen dai wu yan se”,“ hou gong jia li san qian ren, san qian chong ai zai yi shen。 jin wu zhuang cheng jiao shi ye, yu lou yan ba zui he chun”,“ lou shang lou qian jin zhu cui, xuan zhuan ying huang zhao tian di”, ci jie li、 du、 yuan、 bai zhi li ju ye。 yu du ai zhu qing yu《 gui yi》 yi jue:“ dong fang zuo ye ting hong zhu, dai xiao tang qian bai jiu gu。 zhuang ba di sheng wen fu xu, hua mei shen qian ru shi wu。” xi wei ci zhang, yuan bu tan liang nv zhi rong mao, er qi hua yan shao hao, ti tai wen rou, feng liu yun ji, fei di yi ren bu zu dang ye。 ou yang gong suo wei“ zhuang nan xie zhi jing, ru zai mu qian, she bu jin zhi yi, jian yu yan wai, ran hou wei gong”, si zhi wei ye。 zhang ji chou qi pian yun:“ yue nv xin zhuang chu jing xin, zi zhi ming yan geng chen yin。 qi wan wei shi ren jian gui, yi qu ling ge zhi wan jin。” qi ai zhi zhong zhi ke jian yi。 ran bi zhi qing yu shu wei bu ji。
----------- chou zhao ao 《 du shi xiang zhu》-----------
欢迎读者提供注释翻译和赏析
丽人行(唐 杜甫)原文注释翻译及赏析(完)-古诗词译文查看(杜甫)更多诗文
免责声明:「丽人行」是唐 杜甫创作的一篇诗词,文笔优美俱佳,原文注释和赏析等内容(即本文)皆收集于网络,版权归原作者,只代表作者观点和本站无关,如果您认为本站转载侵犯了您的权益,请联系我们删除。
古诗词推荐
- 饮中八仙歌
[唐] 杜甫 知章骑马似乘船,眼花落井水底眠。 汝阳三斗始朝天,道逢麴车口流涎, 恨不移封向酒泉。 左相日兴费万钱,饮如长鲸吸百川, 衔杯乐圣称世贤。 宗之潇洒美少年,举觞白眼望青天, 皎如玉树临风前。 苏晋长斋绣佛前,醉中往往爱逃禅。 李白斗酒诗...
- 清明
[唐] 杜甫 著处繁花务是日,长沙千人万人出。渡头翠柳艳明眉, 争道朱蹄骄啮膝。此都好游湘西寺,诸将亦自军中至。 马援征行在眼前,葛强亲近同心事。金镫下山红粉晚, 牙樯捩柁青楼远。古时丧乱皆可知,人世悲欢暂相遣。 弟侄虽存不得书,干戈未息苦离居...
- 阁夜
[唐] 杜甫 岁暮阴阳催短景,天涯霜雪霁寒宵。 五更鼓角声悲壮,三峡星河影动...
- 江南逢李龟年
[唐] 杜甫 岐王宅里寻常见,崔九堂前几度闻。 正是江南好风景,落花时节又逢君。 注释: 【1】江南:此谓江、湘之间,今湖南省一带。 【2】李龟年:唐朝开元、天宝年间的著名乐师,擅长唱歌。因为受到皇帝唐玄宗的宠幸而红极一时,常在贵族豪门歌唱。“安...
- 客至
[唐] 杜甫 舍南舍北皆春水,但见群鸥日日来。 花径不曾缘客扫,蓬门今始为君开。 盘飧市远无兼味,樽酒家贫只旧醅。 肯与邻翁相对饮,隔篱呼取尽馀杯。 注释: 【1】客至:客指崔明府,杜甫在题后自注:“喜崔明府相过”。明府,唐人对县令的称呼。相过,...
- 月夜
[唐] 杜甫 今夜鄜州月,闺中只独看。 遥怜小儿女,未解忆长安。 香雾云鬟湿,清辉玉臂寒。 何时倚虚幌,双照泪痕干。 注释: 【1】鄜(fū)州:今陕西省富县。当时杜甫的家属在鄜州的羌村,杜甫在长安。 【2】闺中:内室。看,读平声kān。 【3】怜:想...
- 旅夜书怀
[唐] 杜甫 细草微风岸,危樯独夜舟。 星垂平野阔,月涌大江流。 名岂文章著,官应老病休。 飘飘何所似,天地一沙鸥。 注释: 【1】书怀:书写胸中意绪。 【2】岸:指江岸边。 【3】危樯(qiáng):高高的船桅杆。 【4】独夜舟:是说自己孤零零的一个人夜...
- 秋兴八首
[唐] 杜甫 玉露凋伤枫树林,巫山巫峡气萧森。 江间波浪兼天涌,塞上风云接地阴。 丛菊两开他日泪,孤舟一系故园心。 寒衣处处催刀尺,白帝城高急暮砧。 夔府孤城落日斜,每依北斗望京华。 听猿实下三声泪,奉使虚随八月查。 画省香炉违伏枕,山楼粉堞隐悲...
- 浣溪沙
[唐] 杜甫 旋抹红妆看使君。三三五五棘篱门。相挨踏破茜罗裙。 老幼扶摧收麦社。乌鸢翔舞赛神村。道逢醉叟卧黄昏。 注释:...
- 浣溪沙
[唐] 杜甫 照日深红暖见鱼,连村绿暗晚藏乌,黄童白叟聚雎盱。 麋鹿逢人虽未惯,猿猱闻鼓不须呼,归来说与采桑姑。 注释:...
- 登岳阳楼
[唐] 杜甫 昔闻洞庭水,今上岳阳楼。 吴楚东南坼,乾坤日夜...
- 蜀相
[唐] 杜甫 丞相祠堂何处寻,锦官城外柏森森。 映阶碧草自春色,隔叶黄鹂空好音。 三顾频烦天下计,两朝开济老臣心。 出师未捷身先死,长使英雄泪满襟。 注释: 【1】蜀相:三国蜀汉丞相,指诸葛亮(孔明)。诗题下有注:诸葛亮祠在昭烈庙西。 【2】丞相祠...
- 闻官军收河南河北
[唐] 杜甫 剑外忽传收蓟北,初闻涕泪满衣裳。 却看妻子愁何在,漫卷诗书喜欲狂。 白日放歌须纵酒,青春作伴好还乡。 即从巴峡穿巫峡,便下襄阳向洛阳。 注释: 【1】闻:听说。 【2】官军:指唐朝军队。 【3】剑外:剑门关以南,这里指四川。 【4】蓟北:...
- 兵车行
[唐] 杜甫 车辚辚,马萧萧,行人弓箭各在腰。 耶娘妻子走相送,尘埃不见咸阳桥。 牵衣顿足拦道哭,哭声直上干云霄。 道傍过者问行人,行人但云点行频。 或从十五北防河,便至四十西营田。 去时里正与裹头,归来头白还戍边。 边庭流血成海水,武皇开边意未...
- 春夜喜雨
[唐] 杜甫 好雨知时节,当春乃发生。 随风潜入夜,润物细无声。 野径云俱黑,江船火独明。 晓看红湿处,花重锦官城。 注释: 【1】知:明白,知道。说雨知时节,是一种拟人化的写法。 【2】乃:就。 【3】发生:萌发生长。 【4】潜:暗暗地,悄悄地。这里...
- 石壕吏
[唐] 杜甫 暮投石壕村,有吏夜捉人。 老翁逾墙走,老妇出门看。 吏呼一何怒,妇啼一何苦。 听妇前致词,三男邺城戍。 一男附书至,二男新战死。 存者且偷生,死者长已矣。 室中更无人,惟有乳下孙。 有孙母未去,出入无完裙。 老妪力虽衰,请从吏夜归。 ...
- 春望
[唐] 杜甫 国破山河在,城春草木深。 感时花溅泪,恨别鸟惊心。 烽火连三月,家书抵万金。 白头搔更短,浑欲不胜簪。 注释: 【1】国:国都,指长安(今陕西西安)。 【2】破:陷落。 【3】山河在:旧日的山河仍然存在。 【4】城:长安城。 【5】草木深:...
- 望岳
[唐] 杜甫 西岳崚嶒竦处尊,诸峰罗立如儿孙。 安得仙人九节杖,拄到玉女洗头盆。 车箱入谷无归路,箭栝通天有一门。 稍待西风凉冷后,高寻白帝问真源。 注释: 作品赏析: 此往华州时中途所历者。岳,西岳华山也。《唐书》:华州华阴县有华山。 西岳峻.竦...
- 望岳
[唐] 杜甫 岱宗夫如何,齐鲁青未了。 造化钟神秀,阴阳割昏晓。 荡胸生曾云,决眦入归鸟。 会当凌绝顶,一览众山...
- 望岳
[唐] 杜甫 南岳配朱鸟,秩礼自百王。欻吸领地灵,鸿洞半炎方。 邦家用祀典,在德非馨香。巡守何寂寥,有虞今则亡。 洎吾隘世网,行迈越潇湘。渴日绝壁出,漾舟清光旁。 祝融五峰尊,峰峰次低昂。紫盖独不朝,争长嶪相望。 恭闻魏夫人,群仙夹翱翔。有时五...