凉州词二首
唐 王之涣
古诗词:凉州词二首原文翻译+全文注释译文+原著赏析
原文:
[唐] 王之涣黄河远上白云间,一片孤城万仞山。
羌笛何须怨杨柳,春风不度玉门关。
单于北望拂云堆,杀马登坛祭几回。
汉家天子今神武,不肯和亲归去来。
注释:
【1】凉州词:又名《出塞》。为当时流行的一首曲子《凉州》配的唱词。郭茂倩《乐府诗集》卷七十九《近代曲词》载有《凉州歌》,并引《乐苑》云:“《凉州》,宫调曲,开元中西凉府都督郭知运进。”凉州,属唐陇右道,治所在姑臧县(今甘肃省武威市凉州区)。【2】远上:远远向西望去。黄河远上:远望黄河的源头。“河”一作“沙”,“远”一作“直”。
【3】孤城:指孤零零的戍边的城堡。
【4】仞:古代的长度单位,一仞相当于七尺或八尺(约等于213厘米或264厘米)。
【5】羌笛:属横吹式管乐。羌笛在汉代就已经传入甘肃、四川等地了,是唐代边塞上常见的一种乐器。
【6】何须:何必。
【7】杨柳:《折杨柳》曲。古诗文中常以杨柳喻送别情事。
【8】度:吹到过。
【9】玉门关:汉武帝置,因西域输入玉石取道于此而得名。故址在今甘肃敦煌西北小方盘城,是古代通往西域的要道。六朝时关址东移至今安西双塔堡附近。
【10】单于:古代对匈奴君长的称呼,此指突厥首领。
【11】拂云堆:祠庙名,在今内蒙古五原。
【12】来:语助词,无义。
作品赏析:
【注释】:凉州词:又名《凉州歌》。《乐苑》称,开元年间,西凉都督郭知运进献宫调《凉州》。凉州:唐属陇右道,州治在今甘肃省武威县。诗题又作《出塞》。首句一作“黄沙直上白云间”,末句一作“春光不度玉门关。”羌笛:我国古代西方羌人所吹的笛子。杨柳:指羌笛吹奏的《折杨柳》曲。北朝乐府《鼓角横吹曲·折杨柳枝》:“上马不捉鞭,反拗杨柳枝。下马吹横笛,愁杀行客儿。”其音凄苦。
【简析】:
明代杨慎在《升庵诗话》中说:“此诗言恩泽不及于边塞,所谓君门远于万里也。”这话是不错的。开元中、所期,唐玄宗荒淫纵乐,不务边防,不关心远戍征人的疾苦。诗人在进入凉州,听到哀怨的笛声后,写下了这首诗,表达对远戍士卒的同情。
--以下引自http://www.eicsj.sheisnet.sh.cn/magazine/n-9901/149.htm
诗状凉州之险恶、荒寒,一言不及征人,而征人苦情可想;虽是一篇怨词,但画面雄壮阔大,神气不落凄切。历来被誉为唐代边塞诗中的名篇。《唐诗别裁》引王渔洋的话说 :“必求压卷,王维之《渭城》、李白之《白帝》、王昌龄之‘奉帚平明’、王之涣之‘黄河远上’其庶几乎!而终唐之世,绝句亦无出四章之右者矣。”
关于这首诗,唐人薛用弱的《集异记》曾记载着这么一桩趣事:开元中,王之涣与王昌龄、高适齐名。一天,天寒微雪,三人一起到旗亭小饮。适逢梨园伶官十多人会宴;席间,有四名美貌歌妓演唱,唱词都是当时著名诗人的作品。三人私下相约说:我们三人的诗名常常分不出高低,现在且看这些歌妓讴歌,“若诗入歌词之多者,则为优”。结果,第一人唱的是王昌龄的诗,第二人唱的是高适的诗,第三人唱的还是王昌龄的诗。王之涣不服气,“自以得名已久”,就指着“诸妓之中最佳者 ”说:“待此子所唱,如非我诗,吾即终身不敢与子争衡矣。”四人中之“最佳者”结果果然唱了一首王之涣的诗:“黄河远上白云间……。”大家于是大笑。四歌妓问明情况后竞拜。并请“俯就筵席”,“三人从之,饮醉竟日”。后明清戏剧家将此事编成剧本,其中以《旗亭记》为名的就有多本。
诗句中,“一片”为唐人习惯用语,常与“孤”连文,即今之“一座”。“孤城”指玉门关。将玉门关作“孤城”,显然与征人的离情别绪联结在一起 。仞,古长度单位,七尺为一仞。“黄河远上”,也有作“黄河直上”的。叶景葵认为:“诗句有一字沿讹为后人所忽略者,为《凉州词 》‘黄河远上白云间’,古今传诵之句也,前见北平图书馆新得铜活字本《万首唐人绝句》,‘黄河’作‘黄沙’,恍然有悟,向诵此诗,即疑‘黄河’两字与下三句皆不贯串,此诗之佳处不知何在!若作‘黄沙’,则第二句‘万仞山’便有意义,而第二联亦字字皆有着落,第一联写出凉州荒寒萧索之象,实为第三句‘怨’字埋根,于是此诗全体灵活矣。”《唐人绝句精华》也说:“此诗各本皆作‘黄河远上’,惟计有功《唐诗纪事》作‘黄沙直上’。按玉门关在敦煌,离黄河流域甚远,作‘河’非也。且首句写关外之景,但见无际黄沙直与白云相连,已令人生荒远之感。再加第二句写其空旷寥廓,愈觉难堪。乃于此等境界之中忽闻羌笛吹《折杨柳》曲,不能不有‘春风不度玉门关’之怨词。”但今之不少学者仍认为,就诗意说,“黄河远上”比“黄河直上”要好。理由是:一,“黄河远上”意境开阔,莽莽苍苍,浩浩瀚瀚,如同李白“黄河之水天上来”,显得状美,而“黄沙直上”只是给人荒凉的感觉。二,“黄河远上”句与下句“一片孤城”,一远一近,一动一静,互相映衬,有一种立体的感觉,而“黄沙直上”句画面比较单调。至于黄河远距玉门关的问题,则认为,《凉州词》只是唐代的一种曲调,不一定只写凉州;有人还考证,认为王之涣的《凉州词》还有另一个题目:《听玉门关吹笛》,由此认为是诗人在玉门关吹笛时写的,孤城是眼前景象,黄河是出关途径之处,诗人是在一个更广阔的空间描写自然景物(见袁行霈《中国文学史讲稿》)。
据唐人薛用弱《集异记》记载:开元间,王之涣与高適、王昌龄到酒店饮酒,遇梨园伶人唱曲宴乐,三人便私下约定以伶人演唱各人所作诗篇的情形定诗名高下。结果三人的诗都被唱到了,而诸伶中最美的一位女子所唱则为“黄河远上白云间”。王之涣甚为得意,这就是著名的“旗亭画壁”故事。此事未必实有。但表明王之涣这首《凉州词》在当时已成为广为传唱的名篇。
诗的首句抓住自下(游)向上(游)、由近及远眺望黄河的特殊感受,描绘出“黄河远上白云间”的动人画面:汹涌澎湃波浪滔滔的黄河竟象一条丝带迤逦飞上云端。写得真是神思飞跃,气象开阔。诗人的另一名句“黄河入海流”,其观察角度与此正好相反,是自上而下的目送;而李白的“黄河之水天上来”,虽也写观望上游,但视线运动却又由远及近,与此句不同。“黄河入海流”和“黄河之水天上来”,同是着意渲染黄河一泻千里的气派,表现的是动态美。而“黄河远上白云间”,方向与河的流向相反,意在突出其源远流长的闲远仪态,表现的是一种静态美。同时展示了边地广漠壮阔的风光,不愧为千古奇句。
次句“一片孤城万仞山”出现了塞上孤城,这是此诗主要意象之一,属于“画卷”的主体部分。“黄河远上白云间”是它远大的背景,“万仞山”是它靠近的背景。在远川高山的反衬下,益见此城地势险要、处境孤危。“一片”是唐诗习用语词,往往与“孤”连文(如“孤帆一片”、“一片孤云”等等),这里相当于“一座”,而在词采上多一层“单薄”的意思。这样一座漠北孤城,当然不是居民点,而是戌边的堡垒,同时暗示读者诗中有征夫在。“孤城”作为古典诗歌语汇,具有特定涵义。它往往与离人愁绪联结在一起,如“夔府孤城落日斜,每依北斗望京华”(杜甫《秋兴》)、“遥知汉使萧关外,愁见孤城落日边”(王维《送韦评事》)等等。第二句“孤城”意象先行引入,为下两句进一步刻划征夫的心理作好了准备。
诗起于写山川的雄阔苍凉,承以戌守者处境的孤危。第三句忽而一转,引入羌笛之声。羌笛所奏乃《折杨柳》曲调,这就不能不勾起征夫的离愁了。此句系化用乐府《横吹曲辞·折杨柳歌辞》“上马不捉鞭,反折杨柳枝。蹀座吹长笛,愁杀行客儿”的诗意。折柳赠别的风习在唐时最盛。“杨柳”与离别有更直接的关系。所以,人们不但见了杨柳会引起别愁,连听到《折杨柳》的笛曲也会触动离恨。而“羌笛”句不说“闻折柳”却说“怨杨柳”,造语尤妙。这就避免直接用曲调名,化板为活,且能引发更多的联想,深化诗意。玉门关外,春风不度,杨柳不青,离人想要折一枝杨柳寄情也不能,这就比折柳送别更为难堪。征人怀着这种心情听曲,似乎笛声也在“怨杨柳”,流露的怨情是强烈的,而以“何须怨”的宽解语委婉出之,深沉含蓄,耐人寻味。这第三句以问语转出了如此浓郁的诗意,末句“春风不度玉门关”也就水到渠成。用“玉门关”一语入诗也与征人离思有关。《后汉书·班超传》云:“不敢望到酒泉郡,但愿生入玉门关。”所以末句正写边地苦寒,含蓄着无限的乡思离情。如果把这首《凉州词》与中唐以后的某些边塞诗(如张乔《河湟旧卒》)加以比较,就会发现,此诗虽极写戌边者不得还乡的怨情,但写得悲壮苍凉,没有衰飒颓唐的情调,表现出盛唐诗人广阔的心胸。即使写悲切的怨情,也是悲中有壮,悲凉而慷慨。“何须怨”三字不仅见其艺术手法的委婉蕴藉,也可看到当时边防将士在乡愁难禁时,也意识到卫国戌边责任的重大,方能如此自我宽解。也许正因为《凉州词》情调悲而不失其壮,所以能成为“唐音”的典型代表。
(周啸天)
拼音版对照
[ tang] wang zhi huan
huang he yuan shang bai yun jian, yi pian gu cheng wan ren shan。
qiang di he xu yuan yang liu, chun feng bu du yu men guan。
dan yu bei wang fu yun dui, sha ma deng tan ji ji hui。
han jia tian zi jin shen wu, bu ken he qin gui qu lai。
【2】 yuan shang: yuan yuan xiang xi wang qu。 huang he yuan shang: yuan wang huang he de yuan tou。“ he” yi zuo“ sha”,“ yuan” yi zuo“ zhi”。
【3】 gu cheng: zhi gu ling ling de shu bian de cheng bao。
【4】 ren: gu dai de chang du dan wei, yi ren xiang dang yu qi chi huo ba chi( yue deng yu213 li mi huo264 li mi)。
【5】 qiang di: shu heng chui shi guan le。 qiang di zai han dai jiu yi jing chuan ru gan su、 si chuan deng di le, shi tang dai bian sai shang chang jian de yi zhong le qi。
【6】 he xu: he bi。
【7】 yang liu:《 zhe yang liu》 qu。 gu shi wen zhong chang yi yang liu yu song bie qing shi。
【8】 du: chui dao guo。
【9】 yu men guan: han wu di zhi, yin xi yu shu ru yu shi qu dao yu ci er de ming。 gu zhi zai jin gan su dun huang xi bei xiao fang pan cheng, shi gu dai tong wang xi yu de yao dao。 liu chao shi guan zhi dong yi zhi jin an xi shuang ta bao fu jin。
【10】 dan yu: gu dai dui xiong nu jun chang de cheng hu, ci zhi tu jue shou ling。
【11】 fu yun dui: ci miao ming, zai jin nei meng gu wu yuan。
【12】 lai: yu zhu ci, wu yi。
liang zhou ci: you ming《 liang zhou ge》。《 le yuan》 cheng, kai yuan nian jian, xi liang dou du guo zhi yun jin xian gong tiao《 liang zhou》。 liang zhou: tang shu long you dao, zhou zhi zai jin gan su sheng wu wei xian。 shi ti you zuo《 chu sai》。 shou ju yi zuo“ huang sha zhi shang bai yun jian”, mo ju yi zuo“ chun guang bu du yu men guan。” qiang di: wo guo gu dai xi fang qiang ren suo chui de di zi。 yang liu: zhi qiang di chui zou de《 zhe yang liu》 qu。 bei chao le fu《 gu jiao heng chui qu· zhe yang liu zhi》:“ shang ma bu zhuo bian, fan niu yang liu zhi。 xia ma chui heng di, chou sha xing ke er。” qi yin qi ku。
【 jian xi】:
ming dai yang shen zai《 sheng an shi hua》 zhong shuo:“ ci shi yan en ze bu ji yu bian sai, suo wei jun men yuan yu wan li ye。” zhe hua shi bu cuo de。 kai yuan zhong、 suo qi, tang xuan zong huang yin zong le, bu wu bian fang, bu guan xin yuan shu zheng ren de ji ku。 shi ren zai jin ru liang zhou, ting dao ai yuan de di sheng hou, xie xia le zhe shou shi, biao da dui yuan shu shi zu de tong qing。
-- yi xia yin zihttp://www.eicsj.sheisnet.sh.cn/magazine/n-9901/149.htm
shi zhuang liang zhou zhi xian e、 huang han, yi yan bu ji zheng ren, er zheng ren ku qing ke xiang; sui shi yi pian yuan ci, dan hua mian xiong zhuang kuo da, shen qi bu luo qi qie。 li lai bei yu wei tang dai bian sai shi zhong de ming pian。《 tang shi bie cai》 yin wang yu yang de hua shuo :“ bi qiu ya juan, wang wei zhi《 wei cheng》、 li bai zhi《 bai di》、 wang chang ling zhi‘ feng zhou ping ming’、 wang zhi huan zhi‘ huang he yuan shang’ qi shu ji hu! er zhong tang zhi shi, jue ju yi wu chu si zhang zhi you zhe yi。”
guan yu zhe shou shi, tang ren xue yong ruo de《 ji yi ji》 zeng ji zai zhe zhe me yi zhuang qu shi: kai yuan zhong, wang zhi huan yu wang chang ling、 gao shi qi ming。 yi tian, tian han wei xue, san ren yi qi dao qi ting xiao yin。 shi feng li yuan ling guan shi duo ren hui yan; xi jian, you si ming mei mao ge ji yan chang, chang ci dou shi dang shi zhu ming shi ren de zuo pin。 san ren si xia xiang yue shuo: wo men san ren de shi ming chang chang fen bu chu gao di, xian zai qie kan zhe xie ge ji ou ge,“ ruo shi ru ge ci zhi duo zhe, ze wei you”。 jie guo, di yi ren chang de shi wang chang ling de shi, di er ren chang de shi gao shi de shi, di san ren chang de hai shi wang chang ling de shi。 wang zhi huan bu fu qi,“ zi yi de ming yi jiu”, jiu zhi zhe“ zhu ji zhi zhong zui jia zhe ” shuo:“ dai ci zi suo chang, ru fei wo shi, wu ji zhong shen bu gan yu zi zheng heng yi。” si ren zhong zhi“ zui jia zhe” jie guo guo ran chang le yi shou wang zhi huan de shi:“ huang he yuan shang bai yun jian……。” da jia yu shi da xiao。 si ge ji wen ming qing kuang hou jing bai。 bing qing“ fu jiu yan xi”,“ san ren cong zhi, yin zui jing ri”。 hou ming qing xi ju jia jiang ci shi bian cheng ju ben, qi zhong yi《 qi ting ji》 wei ming de jiu you duo ben。
shi ju zhong,“ yi pian” wei tang ren xi guan yong yu, chang yu“ gu” lian wen, ji jin zhi“ yi zuo”。“ gu cheng” zhi yu men guan。 jiang yu men guan zuo“ gu cheng”, xian ran yu zheng ren de li qing bie xu lian jie zai yi qi 。 ren, gu chang du dan wei, qi chi wei yi ren。“ huang he yuan shang”, ye you zuo“ huang he zhi shang” de。 ye jing kui ren wei:“ shi ju you yi zi yan e wei hou ren suo hu lve zhe, wei《 liang zhou ci 》‘ huang he yuan shang bai yun jian’, gu jin chuan song zhi ju ye, qian jian bei ping tu shu guan xin de tong huo zi ben《 wan shou tang ren jue ju》,‘ huang he’ zuo‘ huang sha’, huang ran you wu, xiang song ci shi, ji yi‘ huang he’ liang zi yu xia san ju jie bu guan chuan, ci shi zhi jia chu bu zhi he zai! ruo zuo‘ huang sha’, ze di er ju‘ wan ren shan’ bian you yi yi, er di er lian yi zi zi jie you zhe luo, di yi lian xie chu liang zhou huang han xiao suo zhi xiang, shi wei di san ju‘ yuan’ zi mai gen, yu shi ci shi quan ti ling huo yi。”《 tang ren jue ju jing hua》 ye shuo:“ ci shi ge ben jie zuo‘ huang he yuan shang’, wei ji you gong《 tang shi ji shi》 zuo‘ huang sha zhi shang’。 an yu men guan zai dun huang, li huang he liu yu shen yuan, zuo‘ he’ fei ye。 qie shou ju xie guan wai zhi jing, dan jian wu ji huang sha zhi yu bai yun xiang lian, yi ling ren sheng huang yuan zhi gan。 zai jia di er ju xie qi kong kuang liao kuo, yu jiao nan kan。 nai yu ci deng jing jie zhi zhong hu wen qiang di chui《 zhe yang liu》 qu, bu neng bu you‘ chun feng bu du yu men guan’ zhi yuan ci。” dan jin zhi bu shao xue zhe reng ren wei, jiu shi yi shuo,“ huang he yuan shang” bi“ huang he zhi shang” yao hao。 li you shi: yi,“ huang he yuan shang” yi jing kai kuo, mang mang cang cang, hao hao han han, ru tong li bai“ huang he zhi shui tian shang lai”, xian de zhuang mei, er“ huang sha zhi shang” zhi shi gei ren huang liang de gan jiao。 er,“ huang he yuan shang” ju yu xia ju“ yi pian gu cheng”, yi yuan yi jin, yi dong yi jing, hu xiang ying chen, you yi zhong li ti de gan jiao, er“ huang sha zhi shang” ju hua mian bi jiao dan tiao。 zhi yu huang he yuan ju yu men guan de wen ti, ze ren wei,《 liang zhou ci》 zhi shi tang dai de yi zhong qu tiao, bu yi ding zhi xie liang zhou; you ren hai kao zheng, ren wei wang zhi huan de《 liang zhou ci》 hai you ling yi ge ti mu:《 ting yu men guan chui di》, you ci ren wei shi shi ren zai yu men guan chui di shi xie de, gu cheng shi yan qian jing xiang, huang he shi chu guan tu jing zhi chu, shi ren shi zai yi ge geng guang kuo de kong jian miao xie zi ran jing wu( jian yuan xing pei《 zhong guo wen xue shi jiang gao》)。
ju tang ren xue yong ruo《 ji yi ji》 ji zai: kai yuan jian, wang zhi huan yu gao?、 wang chang ling dao jiu dian yin jiu, yu li yuan ling ren chang qu yan le, san ren bian si xia yue ding yi ling ren yan chang ge ren suo zuo shi pian de qing xing ding shi ming gao xia。 jie guo san ren de shi dou bei chang dao le, er zhu ling zhong zui mei de yi wei nv zi suo chang ze wei“ huang he yuan shang bai yun jian”。 wang zhi huan shen wei de yi, zhe jiu shi zhu ming de“ qi ting hua bi” gu shi。 ci shi wei bi shi you。 dan biao ming wang zhi huan zhe shou《 liang zhou ci》 zai dang shi yi cheng wei guang wei chuan chang de ming pian。
shi de shou ju zhua zhu zi xia( you) xiang shang( you)、 you jin ji yuan tiao wang huang he de te shu gan shou, miao hui chu“ huang he yuan shang bai yun jian” de dong ren hua mian: xiong yong peng pai bo lang tao tao de huang he jing xiang yi tiao si dai yi li fei shang yun duan。 xie de zhen shi shen si fei yue, qi xiang kai kuo。 shi ren de ling yi ming ju“ huang he ru hai liu”, qi guan cha jiao du yu ci zheng hao xiang fan, shi zi shang er xia de mu song; er li bai de“ huang he zhi shui tian shang lai”, sui ye xie guan wang shang you, dan shi xian yun dong que you you yuan ji jin, yu ci ju bu tong。“ huang he ru hai liu” he“ huang he zhi shui tian shang lai”, tong shi zhe yi xuan ran huang he yi xie qian li de qi pai, biao xian de shi dong tai mei。 er“ huang he yuan shang bai yun jian”, fang xiang yu he de liu xiang xiang fan, yi zai tu chu qi yuan yuan liu chang de xian yuan yi tai, biao xian de shi yi zhong jing tai mei。 tong shi zhan shi le bian di guang mo zhuang kuo de feng guang, bu kui wei qian gu qi ju。
ci ju“ yi pian gu cheng wan ren shan” chu xian le sai shang gu cheng, zhe shi ci shi zhu yao yi xiang zhi yi, shu yu“ hua juan” de zhu ti bu fen。“ huang he yuan shang bai yun jian” shi ta yuan da de bei jing,“ wan ren shan” shi ta kao jin de bei jing。 zai yuan chuan gao shan de fan chen xia, yi jian ci cheng di shi xian yao、 chu jing gu wei。“ yi pian” shi tang shi xi yong yu ci, wang wang yu“ gu” lian wen( ru“ gu fan yi pian”、“ yi pian gu yun” deng deng), zhe li xiang dang yu“ yi zuo”, er zai ci cai shang duo yi ceng“ dan bo” de yi si。 zhe yang yi zuo mo bei gu cheng, dang ran bu shi ju min dian, er shi xu bian de bao lei, tong shi an shi du zhe shi zhong you zheng fu zai。“ gu cheng” zuo wei gu dian shi ge yu hui, ju you te ding han yi。 ta wang wang yu li ren chou xu lian jie zai yi qi, ru“ kui fu gu cheng luo ri xie, mei yi bei dou wang jing hua”( du fu《 qiu xing》)、“ yao zhi han shi xiao guan wai, chou jian gu cheng luo ri bian”( wang wei《 song wei ping shi》) deng deng。 di er ju“ gu cheng” yi xiang xian xing yin ru, wei xia liang ju jin yi bu ke hua zheng fu de xin li zuo hao le zhun bei。
shi qi yu xie shan chuan de xiong kuo cang liang, cheng yi xu shou zhe chu jing de gu wei。 di san ju hu er yi zhuan, yin ru qiang di zhi sheng。 qiang di suo zou nai《 zhe yang liu》 qu tiao, zhe jiu bu neng bu gou qi zheng fu de li chou le。 ci ju xi hua yong le fu《 heng chui qu ci· zhe yang liu ge ci》“ shang ma bu zhuo bian, fan zhe yang liu zhi。 die zuo chui chang di, chou sha xing ke er” de shi yi。 zhe liu zeng bie de feng xi zai tang shi zui sheng。“ yang liu” yu li bie you geng zhi jie de guan xi。 suo yi, ren men bu dan jian le yang liu hui yin qi bie chou, lian ting dao《 zhe yang liu》 de di qu ye hui chu dong li hen。 er“ qiang di” ju bu shuo“ wen zhe liu” que shuo“ yuan yang liu”, zao yu you miao。 zhe jiu bi mian zhi jie yong qu tiao ming, hua ban wei huo, qie neng yin fa geng duo de lian xiang, shen hua shi yi。 yu men guan wai, chun feng bu du, yang liu bu qing, li ren xiang yao zhe yi zhi yang liu ji qing ye bu neng, zhe jiu bi zhe liu song bie geng wei nan kan。 zheng ren huai zhe zhe zhong xin qing ting qu, si hu di sheng ye zai“ yuan yang liu”, liu lu de yuan qing shi qiang lie de, er yi“ he xu yuan” de kuan jie yu wei wan chu zhi, shen chen han xu, nai ren xun wei。 zhe di san ju yi wen yu zhuan chu le ru ci nong yu de shi yi, mo ju“ chun feng bu du yu men guan” ye jiu shui dao qu cheng。 yong“ yu men guan” yi yu ru shi ye yu zheng ren li si you guan。《 hou han shu· ban chao chuan》 yun:“ bu gan wang dao jiu quan jun, dan yuan sheng ru yu men guan。” suo yi mo ju zheng xie bian di ku han, han xu zhe wu xian de xiang si li qing。 ru guo ba zhe shou《 liang zhou ci》 yu zhong tang yi hou de mou xie bian sai shi( ru zhang qiao《 he huang jiu zu》) jia yi bi jiao, jiu hui fa xian, ci shi sui ji xie xu bian zhe bu de hai xiang de yuan qing, dan xie de bei zhuang cang liang, mei you shuai sa tui tang de qing tiao, biao xian chu sheng tang shi ren guang kuo de xin xiong。 ji shi xie bei qie de yuan qing, ye shi bei zhong you zhuang, bei liang er kang kai。“ he xu yuan” san zi bu jin jian qi yi shu shou fa de wei wan yun ji, ye ke kan dao dang shi bian fang jiang shi zai xiang chou nan jin shi, ye yi shi dao wei guo xu bian ze ren de zhong da, fang neng ru ci zi wo kuan jie。 ye xu zheng yin wei《 liang zhou ci》 qing tiao bei er bu shi qi zhuang, suo yi neng cheng wei“ tang yin” de dian xing dai biao。
( zhou xiao tian)
huang he yuan shang bai yun jian, yi pian gu cheng wan ren shan。
qiang di he xu yuan yang liu, chun feng bu du yu men guan。
dan yu bei wang fu yun dui, sha ma deng tan ji ji hui。
han jia tian zi jin shen wu, bu ken he qin gui qu lai。
zhu shi:
【1】 liang zhou ci: you ming《 chu sai》。 wei dang shi liu xing de yi shou qu zi《 liang zhou》 pei de chang ci。 guo mao qian《 le fu shi ji》 juan qi shi jiu《 jin dai qu ci》 zai you《 liang zhou ge》, bing yin《 le yuan》 yun:“《 liang zhou》, gong tiao qu, kai yuan zhong xi liang fu dou du guo zhi yun jin。” liang zhou, shu tang long you dao, zhi suo zai gu zang xian( jin gan su sheng wu wei shi liang zhou qu)。【2】 yuan shang: yuan yuan xiang xi wang qu。 huang he yuan shang: yuan wang huang he de yuan tou。“ he” yi zuo“ sha”,“ yuan” yi zuo“ zhi”。
【3】 gu cheng: zhi gu ling ling de shu bian de cheng bao。
【4】 ren: gu dai de chang du dan wei, yi ren xiang dang yu qi chi huo ba chi( yue deng yu213 li mi huo264 li mi)。
【5】 qiang di: shu heng chui shi guan le。 qiang di zai han dai jiu yi jing chuan ru gan su、 si chuan deng di le, shi tang dai bian sai shang chang jian de yi zhong le qi。
【6】 he xu: he bi。
【7】 yang liu:《 zhe yang liu》 qu。 gu shi wen zhong chang yi yang liu yu song bie qing shi。
【8】 du: chui dao guo。
【9】 yu men guan: han wu di zhi, yin xi yu shu ru yu shi qu dao yu ci er de ming。 gu zhi zai jin gan su dun huang xi bei xiao fang pan cheng, shi gu dai tong wang xi yu de yao dao。 liu chao shi guan zhi dong yi zhi jin an xi shuang ta bao fu jin。
【10】 dan yu: gu dai dui xiong nu jun chang de cheng hu, ci zhi tu jue shou ling。
【11】 fu yun dui: ci miao ming, zai jin nei meng gu wu yuan。
【12】 lai: yu zhu ci, wu yi。
zuo pin shang xi:
【 zhu shi】:liang zhou ci: you ming《 liang zhou ge》。《 le yuan》 cheng, kai yuan nian jian, xi liang dou du guo zhi yun jin xian gong tiao《 liang zhou》。 liang zhou: tang shu long you dao, zhou zhi zai jin gan su sheng wu wei xian。 shi ti you zuo《 chu sai》。 shou ju yi zuo“ huang sha zhi shang bai yun jian”, mo ju yi zuo“ chun guang bu du yu men guan。” qiang di: wo guo gu dai xi fang qiang ren suo chui de di zi。 yang liu: zhi qiang di chui zou de《 zhe yang liu》 qu。 bei chao le fu《 gu jiao heng chui qu· zhe yang liu zhi》:“ shang ma bu zhuo bian, fan niu yang liu zhi。 xia ma chui heng di, chou sha xing ke er。” qi yin qi ku。
【 jian xi】:
ming dai yang shen zai《 sheng an shi hua》 zhong shuo:“ ci shi yan en ze bu ji yu bian sai, suo wei jun men yuan yu wan li ye。” zhe hua shi bu cuo de。 kai yuan zhong、 suo qi, tang xuan zong huang yin zong le, bu wu bian fang, bu guan xin yuan shu zheng ren de ji ku。 shi ren zai jin ru liang zhou, ting dao ai yuan de di sheng hou, xie xia le zhe shou shi, biao da dui yuan shu shi zu de tong qing。
-- yi xia yin zihttp://www.eicsj.sheisnet.sh.cn/magazine/n-9901/149.htm
shi zhuang liang zhou zhi xian e、 huang han, yi yan bu ji zheng ren, er zheng ren ku qing ke xiang; sui shi yi pian yuan ci, dan hua mian xiong zhuang kuo da, shen qi bu luo qi qie。 li lai bei yu wei tang dai bian sai shi zhong de ming pian。《 tang shi bie cai》 yin wang yu yang de hua shuo :“ bi qiu ya juan, wang wei zhi《 wei cheng》、 li bai zhi《 bai di》、 wang chang ling zhi‘ feng zhou ping ming’、 wang zhi huan zhi‘ huang he yuan shang’ qi shu ji hu! er zhong tang zhi shi, jue ju yi wu chu si zhang zhi you zhe yi。”
guan yu zhe shou shi, tang ren xue yong ruo de《 ji yi ji》 zeng ji zai zhe zhe me yi zhuang qu shi: kai yuan zhong, wang zhi huan yu wang chang ling、 gao shi qi ming。 yi tian, tian han wei xue, san ren yi qi dao qi ting xiao yin。 shi feng li yuan ling guan shi duo ren hui yan; xi jian, you si ming mei mao ge ji yan chang, chang ci dou shi dang shi zhu ming shi ren de zuo pin。 san ren si xia xiang yue shuo: wo men san ren de shi ming chang chang fen bu chu gao di, xian zai qie kan zhe xie ge ji ou ge,“ ruo shi ru ge ci zhi duo zhe, ze wei you”。 jie guo, di yi ren chang de shi wang chang ling de shi, di er ren chang de shi gao shi de shi, di san ren chang de hai shi wang chang ling de shi。 wang zhi huan bu fu qi,“ zi yi de ming yi jiu”, jiu zhi zhe“ zhu ji zhi zhong zui jia zhe ” shuo:“ dai ci zi suo chang, ru fei wo shi, wu ji zhong shen bu gan yu zi zheng heng yi。” si ren zhong zhi“ zui jia zhe” jie guo guo ran chang le yi shou wang zhi huan de shi:“ huang he yuan shang bai yun jian……。” da jia yu shi da xiao。 si ge ji wen ming qing kuang hou jing bai。 bing qing“ fu jiu yan xi”,“ san ren cong zhi, yin zui jing ri”。 hou ming qing xi ju jia jiang ci shi bian cheng ju ben, qi zhong yi《 qi ting ji》 wei ming de jiu you duo ben。
shi ju zhong,“ yi pian” wei tang ren xi guan yong yu, chang yu“ gu” lian wen, ji jin zhi“ yi zuo”。“ gu cheng” zhi yu men guan。 jiang yu men guan zuo“ gu cheng”, xian ran yu zheng ren de li qing bie xu lian jie zai yi qi 。 ren, gu chang du dan wei, qi chi wei yi ren。“ huang he yuan shang”, ye you zuo“ huang he zhi shang” de。 ye jing kui ren wei:“ shi ju you yi zi yan e wei hou ren suo hu lve zhe, wei《 liang zhou ci 》‘ huang he yuan shang bai yun jian’, gu jin chuan song zhi ju ye, qian jian bei ping tu shu guan xin de tong huo zi ben《 wan shou tang ren jue ju》,‘ huang he’ zuo‘ huang sha’, huang ran you wu, xiang song ci shi, ji yi‘ huang he’ liang zi yu xia san ju jie bu guan chuan, ci shi zhi jia chu bu zhi he zai! ruo zuo‘ huang sha’, ze di er ju‘ wan ren shan’ bian you yi yi, er di er lian yi zi zi jie you zhe luo, di yi lian xie chu liang zhou huang han xiao suo zhi xiang, shi wei di san ju‘ yuan’ zi mai gen, yu shi ci shi quan ti ling huo yi。”《 tang ren jue ju jing hua》 ye shuo:“ ci shi ge ben jie zuo‘ huang he yuan shang’, wei ji you gong《 tang shi ji shi》 zuo‘ huang sha zhi shang’。 an yu men guan zai dun huang, li huang he liu yu shen yuan, zuo‘ he’ fei ye。 qie shou ju xie guan wai zhi jing, dan jian wu ji huang sha zhi yu bai yun xiang lian, yi ling ren sheng huang yuan zhi gan。 zai jia di er ju xie qi kong kuang liao kuo, yu jiao nan kan。 nai yu ci deng jing jie zhi zhong hu wen qiang di chui《 zhe yang liu》 qu, bu neng bu you‘ chun feng bu du yu men guan’ zhi yuan ci。” dan jin zhi bu shao xue zhe reng ren wei, jiu shi yi shuo,“ huang he yuan shang” bi“ huang he zhi shang” yao hao。 li you shi: yi,“ huang he yuan shang” yi jing kai kuo, mang mang cang cang, hao hao han han, ru tong li bai“ huang he zhi shui tian shang lai”, xian de zhuang mei, er“ huang sha zhi shang” zhi shi gei ren huang liang de gan jiao。 er,“ huang he yuan shang” ju yu xia ju“ yi pian gu cheng”, yi yuan yi jin, yi dong yi jing, hu xiang ying chen, you yi zhong li ti de gan jiao, er“ huang sha zhi shang” ju hua mian bi jiao dan tiao。 zhi yu huang he yuan ju yu men guan de wen ti, ze ren wei,《 liang zhou ci》 zhi shi tang dai de yi zhong qu tiao, bu yi ding zhi xie liang zhou; you ren hai kao zheng, ren wei wang zhi huan de《 liang zhou ci》 hai you ling yi ge ti mu:《 ting yu men guan chui di》, you ci ren wei shi shi ren zai yu men guan chui di shi xie de, gu cheng shi yan qian jing xiang, huang he shi chu guan tu jing zhi chu, shi ren shi zai yi ge geng guang kuo de kong jian miao xie zi ran jing wu( jian yuan xing pei《 zhong guo wen xue shi jiang gao》)。
ju tang ren xue yong ruo《 ji yi ji》 ji zai: kai yuan jian, wang zhi huan yu gao?、 wang chang ling dao jiu dian yin jiu, yu li yuan ling ren chang qu yan le, san ren bian si xia yue ding yi ling ren yan chang ge ren suo zuo shi pian de qing xing ding shi ming gao xia。 jie guo san ren de shi dou bei chang dao le, er zhu ling zhong zui mei de yi wei nv zi suo chang ze wei“ huang he yuan shang bai yun jian”。 wang zhi huan shen wei de yi, zhe jiu shi zhu ming de“ qi ting hua bi” gu shi。 ci shi wei bi shi you。 dan biao ming wang zhi huan zhe shou《 liang zhou ci》 zai dang shi yi cheng wei guang wei chuan chang de ming pian。
shi de shou ju zhua zhu zi xia( you) xiang shang( you)、 you jin ji yuan tiao wang huang he de te shu gan shou, miao hui chu“ huang he yuan shang bai yun jian” de dong ren hua mian: xiong yong peng pai bo lang tao tao de huang he jing xiang yi tiao si dai yi li fei shang yun duan。 xie de zhen shi shen si fei yue, qi xiang kai kuo。 shi ren de ling yi ming ju“ huang he ru hai liu”, qi guan cha jiao du yu ci zheng hao xiang fan, shi zi shang er xia de mu song; er li bai de“ huang he zhi shui tian shang lai”, sui ye xie guan wang shang you, dan shi xian yun dong que you you yuan ji jin, yu ci ju bu tong。“ huang he ru hai liu” he“ huang he zhi shui tian shang lai”, tong shi zhe yi xuan ran huang he yi xie qian li de qi pai, biao xian de shi dong tai mei。 er“ huang he yuan shang bai yun jian”, fang xiang yu he de liu xiang xiang fan, yi zai tu chu qi yuan yuan liu chang de xian yuan yi tai, biao xian de shi yi zhong jing tai mei。 tong shi zhan shi le bian di guang mo zhuang kuo de feng guang, bu kui wei qian gu qi ju。
ci ju“ yi pian gu cheng wan ren shan” chu xian le sai shang gu cheng, zhe shi ci shi zhu yao yi xiang zhi yi, shu yu“ hua juan” de zhu ti bu fen。“ huang he yuan shang bai yun jian” shi ta yuan da de bei jing,“ wan ren shan” shi ta kao jin de bei jing。 zai yuan chuan gao shan de fan chen xia, yi jian ci cheng di shi xian yao、 chu jing gu wei。“ yi pian” shi tang shi xi yong yu ci, wang wang yu“ gu” lian wen( ru“ gu fan yi pian”、“ yi pian gu yun” deng deng), zhe li xiang dang yu“ yi zuo”, er zai ci cai shang duo yi ceng“ dan bo” de yi si。 zhe yang yi zuo mo bei gu cheng, dang ran bu shi ju min dian, er shi xu bian de bao lei, tong shi an shi du zhe shi zhong you zheng fu zai。“ gu cheng” zuo wei gu dian shi ge yu hui, ju you te ding han yi。 ta wang wang yu li ren chou xu lian jie zai yi qi, ru“ kui fu gu cheng luo ri xie, mei yi bei dou wang jing hua”( du fu《 qiu xing》)、“ yao zhi han shi xiao guan wai, chou jian gu cheng luo ri bian”( wang wei《 song wei ping shi》) deng deng。 di er ju“ gu cheng” yi xiang xian xing yin ru, wei xia liang ju jin yi bu ke hua zheng fu de xin li zuo hao le zhun bei。
shi qi yu xie shan chuan de xiong kuo cang liang, cheng yi xu shou zhe chu jing de gu wei。 di san ju hu er yi zhuan, yin ru qiang di zhi sheng。 qiang di suo zou nai《 zhe yang liu》 qu tiao, zhe jiu bu neng bu gou qi zheng fu de li chou le。 ci ju xi hua yong le fu《 heng chui qu ci· zhe yang liu ge ci》“ shang ma bu zhuo bian, fan zhe yang liu zhi。 die zuo chui chang di, chou sha xing ke er” de shi yi。 zhe liu zeng bie de feng xi zai tang shi zui sheng。“ yang liu” yu li bie you geng zhi jie de guan xi。 suo yi, ren men bu dan jian le yang liu hui yin qi bie chou, lian ting dao《 zhe yang liu》 de di qu ye hui chu dong li hen。 er“ qiang di” ju bu shuo“ wen zhe liu” que shuo“ yuan yang liu”, zao yu you miao。 zhe jiu bi mian zhi jie yong qu tiao ming, hua ban wei huo, qie neng yin fa geng duo de lian xiang, shen hua shi yi。 yu men guan wai, chun feng bu du, yang liu bu qing, li ren xiang yao zhe yi zhi yang liu ji qing ye bu neng, zhe jiu bi zhe liu song bie geng wei nan kan。 zheng ren huai zhe zhe zhong xin qing ting qu, si hu di sheng ye zai“ yuan yang liu”, liu lu de yuan qing shi qiang lie de, er yi“ he xu yuan” de kuan jie yu wei wan chu zhi, shen chen han xu, nai ren xun wei。 zhe di san ju yi wen yu zhuan chu le ru ci nong yu de shi yi, mo ju“ chun feng bu du yu men guan” ye jiu shui dao qu cheng。 yong“ yu men guan” yi yu ru shi ye yu zheng ren li si you guan。《 hou han shu· ban chao chuan》 yun:“ bu gan wang dao jiu quan jun, dan yuan sheng ru yu men guan。” suo yi mo ju zheng xie bian di ku han, han xu zhe wu xian de xiang si li qing。 ru guo ba zhe shou《 liang zhou ci》 yu zhong tang yi hou de mou xie bian sai shi( ru zhang qiao《 he huang jiu zu》) jia yi bi jiao, jiu hui fa xian, ci shi sui ji xie xu bian zhe bu de hai xiang de yuan qing, dan xie de bei zhuang cang liang, mei you shuai sa tui tang de qing tiao, biao xian chu sheng tang shi ren guang kuo de xin xiong。 ji shi xie bei qie de yuan qing, ye shi bei zhong you zhuang, bei liang er kang kai。“ he xu yuan” san zi bu jin jian qi yi shu shou fa de wei wan yun ji, ye ke kan dao dang shi bian fang jiang shi zai xiang chou nan jin shi, ye yi shi dao wei guo xu bian ze ren de zhong da, fang neng ru ci zi wo kuan jie。 ye xu zheng yin wei《 liang zhou ci》 qing tiao bei er bu shi qi zhuang, suo yi neng cheng wei“ tang yin” de dian xing dai biao。
( zhou xiao tian)
欢迎读者提供注释翻译和赏析
凉州词二首(唐 王之涣)原文注释翻译及赏析(完)-古诗词译文免责声明:「凉州词二首」是唐 王之涣创作的一篇诗词,文笔优美俱佳,原文注释和赏析等内容(即本文)皆收集于网络,版权归原作者,只代表作者观点和本站无关,如果您认为本站转载侵犯了您的权益,请联系我们删除。
古诗词推荐
- 登鹳雀楼
[唐] 王之涣 白日依山尽,黄河入海流。 欲穷千里目,更上一层楼。 注释: 【1】鹳雀楼:古名鹳鹊楼,因时有鹳鹊栖其上而得名,其故址在永济市境内古蒲州城外西南的黄河岸边。《蒲州府志》记载:“(鹳雀楼)旧在郡城西南黄河中高阜处,时有鹳雀栖其上,遂...
- 代答闺梦还
[唐] 张若虚 关塞年华早,楼台别望违。试衫著暖气,开镜觅春晖。 燕入窥罗幕,蜂来上画衣。情催桃李艳,心寄管弦飞。 妆洗朝相待,风花暝不归。梦魂何处入,寂寂掩重扉。 注释:...
- 春江花月夜
[唐] 张若虚 春江潮水连海平,海上明月共潮生。 滟滟随波千万里,何处春江无月明! 江流宛转绕芳甸,月照花林皆似霰; 空里流霜不觉飞,汀上白沙看不见。 江天一色无纤尘,皎皎空中孤月轮。 江畔何人初见月?江月何年初照人? 人生代代无穷已,江月年年望相...
- 题青泥市萧寺壁
[宋] 岳飞 雄气堂堂贯斗牛,誓将直节报君仇。 斩除顽恶还车贺,不问登坛万户修。 注释:...
- 题雩都华严寺
[宋] 岳飞 手持竹节访黄龙,旧穴空遗虎子踪。 云锁断崖无觅处,半山松竹撼秋风。 注释: 作品赏析: 【题解】 雩(yu)都,古代县名。据《章贡志》云,汉高帝六年始置。一九五七年改为于都县, 属江西...
- 题池州翠光寺
[宋] 岳飞 爱此倚栏干,谁同寓目閒。 轻阴弄晴日,秀色隐空山。 岛树萧疏外,征帆杳霭间。 予虽江上老,心羡白云还。 注释:...
- 寄浮图慧海
[宋] 岳飞 湓浦庐山几度秋,长江万折向东流。 男儿立志扶王室,圣主专师灭虏酋。 功业要刊燕石上,归休终伴赤松游。 丁宁寄语东林老,莲社从此著力修。 注释:...
- 从驾游内苑应制
[宋] 岳飞 敕报游西内,春光霭上林。 花围千朵锦,柳捻万株金。 燕绕龙旗舞,莺随凤辇吟。 君王多雨露,化育一人心。 注释:...
- 送轸上人之庐山
[宋] 岳飞 何处高人云路迷,相逢忽荐目前机。 偶看菜叶随流水,知有茅茨在翠微。 琐细夜谈皆可听,烟霏秋雨欲同归。 翛然又向诸方去,无数山供玉尘挥。 注释:...
- 过张溪赠张完
[宋] 岳飞 无心买酒谒青春,对镜空嗟白发新。 花下少年应笑我,垂垂羸马访高人。 注释: 作品赏析: 【题解】 张溪,地名。《毗陵志》拳十五云:“章溪,在宜兴县西七十里,源出章山,北入荆溪。”又云:“张渚,在宜兴县西南七十里,源出章山。北入荆溪...
- 题骤马冈
[宋] 岳飞 立马林冈豁战眸,阵云开处一溪流。 机舂水沚犹传晋,黍秀宫庭孰悯周。 南服只今(薤去艹)小丑,北辕何日返神州。 誓将七尺酬明圣,怒指天涯泪不收。 注释: 作品赏析: 【题解】 骤马岗,江西一地名。 光绪七年刻本《江西通志》卷五十《山川略...
- 寄东林慧海上人
[宋] 岳飞 湓浦庐山几度秋,长江万折向东流。 男儿立志扶王室,圣主专征灭土酋。 功业要刊燕石上,归休终作赤松游。 殷勤寄语东林老,莲社从今着力修。 注释:...
- 游嵬石山寺
[宋] 岳飞 嵬石山前寺,林泉胜景幽。 紫金诸佛相,白雪老僧头。 潭水寒生月,松风夜带秋。 我来属龙语,为雨济民忧。 注释: 作品赏析: 【题解】 龙居寺,宋建隆年间(960—963)创建,在鄱阳县和北乡巍石山前。鄱阳,古代州县名,治所在今江西省波阳县。...
- 归赴行在过上竺寺偶题
[宋] 岳飞 强胡犯金阙,驻跸大江南。 一帝双魂杳,孤臣百战酣。 兵威空朔漠,法力仗瞿昙。 恢复山河日,捐躯分亦甘。 注释:...
- 题翠岩寺
[宋] 岳飞 秋风江上驻王师,暂向云山蹑翠微。 忠义必期清塞水,功名直欲镇边圻。 山林啸聚何劳取,沙漠群凶定破机。 行复三关迎三圣,金酋席卷尽擒归。 注释: 作品赏析: 【题解】 翠岩寺,据黄邦宁《岳忠武王文集》 原注云:“寺在南昌府治之西山,去府...
- 送紫岩张先生北伐
[宋] 岳飞 号令风霆迅,天声动地陬。 长驱渡河洛,直捣向燕幽。 马蹀阏氏血,旗袅可汗头。 归来报名主,恢复旧神州。 注释:...
- 登池州翠微亭诗
[宋] 岳飞 经年尘土满征衣,特特寻芳上翠微。 好水好山看不足,马蹄催趁月明归。 注释: 作品赏析: [创作背景]岳飞是南宋初年的抗金名将。为了抵抗金兵南下,保卫南宋半壁山河,进而收复中原,长期转战在今两湖、浙、赣、苏、皖一带。绍兴四年和十一年,...
- 池州翠微亭
[宋] 岳飞 经年尘土满征衣,特特寻芳上翠微。 好山好水看不足,马蹄催趁月明归。 注释:...
- 小重山·昨夜寒蛩不住鸣
[宋] 岳飞 昨夜寒蛩不住鸣。 惊回千里梦,已三更。 起来独自绕阶行。 人悄悄,帘外月胧明。 白首为功名。 旧山松竹老,阻归程。 欲将心事付瑶琴。 知音少,弦断有谁听。 注释: 【1】小重山:词牌名。一名《小冲山》、《柳色新》、《小重山令》。唐人常用...
- 满江红·登黄鹤楼有感
[宋] 岳飞 遥望中原,荒烟外、许多城郭。 想当年、花遮柳护,凤楼龙阁。 万岁山前珠翠绕,蓬壶殿里笙歌作。 到而今、铁骑满郊畿,风尘恶。 兵安在?膏锋锷。民安在?填沟壑。 叹江山如故,千村寥落。 何日请缨提锐旅,一鞭直渡清河洛。 却归来、再续汉阳...