渭川田家
唐 王维
古诗词:渭川田家原文翻译+全文注释译文+原著赏析
原文:
[唐] 王维斜阳照墟落,穷巷牛羊归。
野老念牧童,倚杖候荆扉。
雉雊麦苗秀,蚕眠桑叶稀。
田夫荷锄至,相见语依依。
即此羡闲逸,怅然吟式微。
注释:
【1】渭川:渭水,源于甘肃鸟鼠山,经陕西,流入黄河。【2】田家:农家。
【3】墟落:村庄。
【4】斜阳:一作“斜光”。
【5】穷巷:深巷。
【6】野老:村野老人。
【7】牧童:一作“僮仆”。
【8】倚杖:靠着拐杖。
【9】荆扉:柴门。
【10】雉(zhì)雊(gòu):野鸡鸣叫。《诗经·小雅·小弁》:“雉之朝雊,尚求其雌。”
【11】蚕眠:蚕蜕皮时,不食不动,像睡眠一样。
【12】荷(hè):肩负的意思。
【13】至:一作“立”。
【14】即此:指上面所说的情景。
【15】式微:《诗经》篇名,其中有“式微,式微,胡不归”之句,表归隐之意。
作品赏析:
【注释】:式微:《诗经·邶风》中的篇名,其中有“式微式微,胡不归”的句子。
【简析】:
用白描手法,绘出一幅春末夏初的乡村景象图,表现出对田园闲逸的欣羡之情,也流露出诗人想退出宦途的心境。
夕阳西下、夜幕将临之际,诗人面对一幅恬然自乐的田家晚归图,油然而生羡慕之情。诗的核心是一个“归”字。
诗人一开头,首先描写夕阳斜照村落的景象,渲染暮色苍茫的浓烈气氛,作为总背景,统摄全篇。接着,诗人一笔就落到“归”字上,描绘了牛羊徐徐归村的情景,使人很自然地联想起《诗经》里的几句诗:“鸡栖于埘,日之夕矣,羊牛下来。君子于役,如之何勿思?”诗人痴情地目送牛羊归村,直至没入深巷。就在这时,诗人看到了更为动人的情景:柴门外,一位慈祥的老人拄着拐杖,正迎候着放牧归来的小孩。这种朴素的散发着泥土芬芳的深情,感染了诗人,似乎也分享到了牧童归家的乐趣。顿时间,他感到这田野上的一切生命,在这黄昏时节,似乎都在思归。不是吗?麦地里的野鸡叫得多动情啊,那是在呼唤自己的配偶呢;桑林里的桑叶已所剩无几,蚕儿开始吐丝作茧,营就自己的安乐窝,找到自己的归宿了。田野上,农夫们三三两两,扛着锄头下地归来,在田间小道上偶然相遇,亲切絮语,简直有点乐而忘归呢。诗人目睹这一切,联想到自己的处境和身世,十分感慨。自开元二十五年(737)宰相张九龄被排挤出朝廷之后,王维深感政治上失去依傍,进退两难。在这种心绪下他来到原野,看到人皆有所归,唯独自己尚徬徨中路,怎能不既羡慕又惆怅?所以诗人感慨系之地说:“即此羡闲逸,怅然吟《式微》。”其实,农夫们并不闲逸。但诗人觉得和自己担惊受怕的官场生活相比,农夫们安然得多,自在得多,故有闲逸之感。《式微》是《诗经·邶风》中的一篇,诗中反复咏叹:“式微,式微,胡不归?”诗人借以抒发自己急欲归隐田园的心情,不仅在意境上与首句“斜阳照墟落”相照映,而且在内容上也落在“归”字上,使写景与抒情契合无间,浑然一体,画龙点睛式地揭示了主题。读完这最后一句,才恍然大悟:前面写了那么多的“归”,实际上都是反衬,以人皆有所归,反衬自己独无所归;以人皆归得及时、亲切、惬意,反衬自己归隐太迟以及自己混迹官场的孤单、苦闷。这最后一句是全诗的重心和灵魂。如果以为诗人的本意就在于完成那幅田家晚归图,这就失之于肤浅了。全诗不事雕绘,纯用白描,自然清新,诗意盎然。
(傅如一)
拼音版对照
[ tang] wang wei
xie yang zhao xu luo, qiong xiang niu yang gui。
ye lao nian mu tong, yi zhang hou jing fei。
zhi? mai miao xiu, can mian sang ye xi。
tian fu he chu zhi, xiang jian yu yi yi。
ji ci xian xian yi, chang ran yin shi wei。
【2】 tian jia: nong jia。
【3】 xu luo: cun zhuang。
【4】 xie yang: yi zuo“ xie guang”。
【5】 qiong xiang: shen xiang。
【6】 ye lao: cun ye lao ren。
【7】 mu tong: yi zuo“ tong pu”。
【8】 yi zhang: kao zhe guai zhang。
【9】 jing fei: chai men。
【10】 zhi(zhì)?(gòu): ye ji ming jiao。《 shi jing· xiao ya· xiao bian》:“ zhi zhi chao?, shang qiu qi ci。”
【11】 can mian: can tui pi shi, bu shi bu dong, xiang shui mian yi yang。
【12】 he(hè): jian fu de yi si。
【13】 zhi: yi zuo“ li”。
【14】 ji ci: zhi shang mian suo shuo de qing jing。
【15】 shi wei:《 shi jing》 pian ming, qi zhong you“ shi wei, shi wei, hu bu gui” zhi ju, biao gui yin zhi yi。
shi wei:《 shi jing· bei feng》 zhong de pian ming, qi zhong you“ shi wei shi wei, hu bu gui” de ju zi。
【 jian xi】:
yong bai miao shou fa, hui chu yi fu chun mo xia chu de xiang cun jing xiang tu, biao xian chu dui tian yuan xian yi de xin xian zhi qing, ye liu lu chu shi ren xiang tui chu huan tu de xin jing。
xi yang xi xia、 ye mu jiang lin zhi ji, shi ren mian dui yi fu tian ran zi le de tian jia wan gui tu, you ran er sheng xian mu zhi qing。 shi de he xin shi yi ge“ gui” zi。
shi ren yi kai tou, shou xian miao xie xi yang xie zhao cun luo de jing xiang, xuan ran mu se cang mang de nong lie qi fen, zuo wei zong bei jing, tong she quan pian。 jie zhe, shi ren yi bi jiu luo dao“ gui” zi shang, miao hui le niu yang xu xu gui cun de qing jing, shi ren hen zi ran di lian xiang qi《 shi jing》 li de ji ju shi:“ ji qi yu shi, ri zhi xi yi, yang niu xia lai。 jun zi yu yi, ru zhi he wu si?” shi ren chi qing di mu song niu yang gui cun, zhi zhi mei ru shen xiang。 jiu zai zhe shi, shi ren kan dao le geng wei dong ren de qing jing: chai men wai, yi wei ci xiang de lao ren zhu zhe guai zhang, zheng ying hou zhe fang mu gui lai de xiao hai。 zhe zhong pu su de san fa zhe ni tu fen fang de shen qing, gan ran le shi ren, si hu ye fen xiang dao le mu tong gui jia de le qu。 dun shi jian, ta gan dao zhe tian ye shang de yi qie sheng ming, zai zhe huang hun shi jie, si hu dou zai si gui。 bu shi ma? mai di li de ye ji jiao de duo dong qing a, na shi zai hu huan zi ji de pei ou ne; sang lin li de sang ye yi suo sheng wu ji, can er kai shi tu si zuo jian, ying jiu zi ji de an le wo, zhao dao zi ji de gui xiu le。 tian ye shang, nong fu men san san liang liang, kang zhe chu tou xia di gui lai, zai tian jian xiao dao shang ou ran xiang yu, qin qie xu yu, jian zhi you dian le er wang gui ne。 shi ren mu du zhe yi qie, lian xiang dao zi ji de chu jing he shen shi, shi fen gan kai。 zi kai yuan er shi wu nian(737) zai xiang zhang jiu ling bei pai ji chu chao ting zhi hou, wang wei shen gan zheng zhi shang shi qu yi bang, jin tui liang nan。 zai zhe zhong xin xu xia ta lai dao yuan ye, kan dao ren jie you suo gui, wei du zi ji shang? xiang lv xin fa? qiang yi huan ren xie jie zhou ban cou ke? yun? shuo xin? di? si dan hai ao chuang song qiu xing jin? qi hui ao du jiaoⅰ er! bi guan dan?┓ li qian⒉ huang xing xun5?? si xi mei tuo yue han>? bi lu mu li∩? nv jiu qu?┓ li qian cai huai mei bo? zai jie mei bo? shi xing xing qia? xiao! du jiaoⅰ fei qia du??ぺ? yun fen xie nang huang??? xie chui cong jiao jing hai ba jiaoⅲ? jiaoⅲ?? hai liang jun bi? si ping yun zhui⒆ yue hang bi? tuo? juan an nan na liang? huan lu pian xi cheng xian long zhuo huan ba bi zong zhao yuan huan bi sou zhao chang?? yi yu chen bi xian cai pen song ang luo bi zhi xi? gua chun ba long wei zhu cuo xian li lie? yao hui huang dan??? qiaoκ jiang ji yi jiu su xiao jun6 liao tun yu li li huan lie? ou xing huai da ying he ao lei chuo si qiao chui jie mo ang luo bao? dao shi xi ji qian chuang mo? yun si za xing? liang? chuang nao yue han lao pao? liang hui yun si yuan lv mei ba bo⑶ zhuo xiao?? guo? chuang nao yue han tuo?? xi yue bai yue hang liu9 li〉 mu luァ⒖ ge piU yu li li huan guan qiao?? nao gui mu tu zhen chuoH quan? yun?? shuo mou ju xi tuo mo yu bu shan qian? ben yi hua zhu ji? xi tuiе? shen qiang chen shuH?? huang lu tiao gui? keng mao zhuo mao? yun huang xiao long?? jing huang hu?br>
( fu ru yi)
xie yang zhao xu luo, qiong xiang niu yang gui。
ye lao nian mu tong, yi zhang hou jing fei。
zhi? mai miao xiu, can mian sang ye xi。
tian fu he chu zhi, xiang jian yu yi yi。
ji ci xian xian yi, chang ran yin shi wei。
zhu shi:
【1】 wei chuan: wei shui, yuan yu gan su niao shu shan, jing shan xi, liu ru huang he。【2】 tian jia: nong jia。
【3】 xu luo: cun zhuang。
【4】 xie yang: yi zuo“ xie guang”。
【5】 qiong xiang: shen xiang。
【6】 ye lao: cun ye lao ren。
【7】 mu tong: yi zuo“ tong pu”。
【8】 yi zhang: kao zhe guai zhang。
【9】 jing fei: chai men。
【10】 zhi(zhì)?(gòu): ye ji ming jiao。《 shi jing· xiao ya· xiao bian》:“ zhi zhi chao?, shang qiu qi ci。”
【11】 can mian: can tui pi shi, bu shi bu dong, xiang shui mian yi yang。
【12】 he(hè): jian fu de yi si。
【13】 zhi: yi zuo“ li”。
【14】 ji ci: zhi shang mian suo shuo de qing jing。
【15】 shi wei:《 shi jing》 pian ming, qi zhong you“ shi wei, shi wei, hu bu gui” zhi ju, biao gui yin zhi yi。
zuo pin shang xi:
【 zhu shi】:shi wei:《 shi jing· bei feng》 zhong de pian ming, qi zhong you“ shi wei shi wei, hu bu gui” de ju zi。
【 jian xi】:
yong bai miao shou fa, hui chu yi fu chun mo xia chu de xiang cun jing xiang tu, biao xian chu dui tian yuan xian yi de xin xian zhi qing, ye liu lu chu shi ren xiang tui chu huan tu de xin jing。
xi yang xi xia、 ye mu jiang lin zhi ji, shi ren mian dui yi fu tian ran zi le de tian jia wan gui tu, you ran er sheng xian mu zhi qing。 shi de he xin shi yi ge“ gui” zi。
shi ren yi kai tou, shou xian miao xie xi yang xie zhao cun luo de jing xiang, xuan ran mu se cang mang de nong lie qi fen, zuo wei zong bei jing, tong she quan pian。 jie zhe, shi ren yi bi jiu luo dao“ gui” zi shang, miao hui le niu yang xu xu gui cun de qing jing, shi ren hen zi ran di lian xiang qi《 shi jing》 li de ji ju shi:“ ji qi yu shi, ri zhi xi yi, yang niu xia lai。 jun zi yu yi, ru zhi he wu si?” shi ren chi qing di mu song niu yang gui cun, zhi zhi mei ru shen xiang。 jiu zai zhe shi, shi ren kan dao le geng wei dong ren de qing jing: chai men wai, yi wei ci xiang de lao ren zhu zhe guai zhang, zheng ying hou zhe fang mu gui lai de xiao hai。 zhe zhong pu su de san fa zhe ni tu fen fang de shen qing, gan ran le shi ren, si hu ye fen xiang dao le mu tong gui jia de le qu。 dun shi jian, ta gan dao zhe tian ye shang de yi qie sheng ming, zai zhe huang hun shi jie, si hu dou zai si gui。 bu shi ma? mai di li de ye ji jiao de duo dong qing a, na shi zai hu huan zi ji de pei ou ne; sang lin li de sang ye yi suo sheng wu ji, can er kai shi tu si zuo jian, ying jiu zi ji de an le wo, zhao dao zi ji de gui xiu le。 tian ye shang, nong fu men san san liang liang, kang zhe chu tou xia di gui lai, zai tian jian xiao dao shang ou ran xiang yu, qin qie xu yu, jian zhi you dian le er wang gui ne。 shi ren mu du zhe yi qie, lian xiang dao zi ji de chu jing he shen shi, shi fen gan kai。 zi kai yuan er shi wu nian(737) zai xiang zhang jiu ling bei pai ji chu chao ting zhi hou, wang wei shen gan zheng zhi shang shi qu yi bang, jin tui liang nan。 zai zhe zhong xin xu xia ta lai dao yuan ye, kan dao ren jie you suo gui, wei du zi ji shang? xiang lv xin fa? qiang yi huan ren xie jie zhou ban cou ke? yun? shuo xin? di? si dan hai ao chuang song qiu xing jin? qi hui ao du jiaoⅰ er! bi guan dan?┓ li qian⒉ huang xing xun5?? si xi mei tuo yue han>? bi lu mu li∩? nv jiu qu?┓ li qian cai huai mei bo? zai jie mei bo? shi xing xing qia? xiao! du jiaoⅰ fei qia du??ぺ? yun fen xie nang huang??? xie chui cong jiao jing hai ba jiaoⅲ? jiaoⅲ?? hai liang jun bi? si ping yun zhui⒆ yue hang bi? tuo? juan an nan na liang? huan lu pian xi cheng xian long zhuo huan ba bi zong zhao yuan huan bi sou zhao chang?? yi yu chen bi xian cai pen song ang luo bi zhi xi? gua chun ba long wei zhu cuo xian li lie? yao hui huang dan??? qiaoκ jiang ji yi jiu su xiao jun6 liao tun yu li li huan lie? ou xing huai da ying he ao lei chuo si qiao chui jie mo ang luo bao? dao shi xi ji qian chuang mo? yun si za xing? liang? chuang nao yue han lao pao? liang hui yun si yuan lv mei ba bo⑶ zhuo xiao?? guo? chuang nao yue han tuo?? xi yue bai yue hang liu9 li〉 mu luァ⒖ ge piU yu li li huan guan qiao?? nao gui mu tu zhen chuoH quan? yun?? shuo mou ju xi tuo mo yu bu shan qian? ben yi hua zhu ji? xi tuiе? shen qiang chen shuH?? huang lu tiao gui? keng mao zhuo mao? yun huang xiao long?? jing huang hu?br>
( fu ru yi)
欢迎读者提供注释翻译和赏析
渭川田家(唐 王维)原文注释翻译及赏析(完)-古诗词译文查看(王维)更多诗文
免责声明:「渭川田家」是唐 王维创作的一篇诗词,文笔优美俱佳,原文注释和赏析等内容(即本文)皆收集于网络,版权归原作者,只代表作者观点和本站无关,如果您认为本站转载侵犯了您的权益,请联系我们删除。
古诗词推荐
- 相思
[唐] 王维 红豆生南国,春来发几枝。 愿君多采撷,此物最相思。 注释: 【1】相思:题一作“相思子”,又作“江上赠李龟年”。 【2】红豆:又名相思子,一种生在江南地区的植物,结出的籽像豌豆而稍扁,呈鲜红色。 【3】“春来”句:一作“秋来发故枝”。...
- 渭城曲
[唐] 王维 渭城朝雨浥轻尘,客舍青青柳色新。 劝君更尽一杯酒,西出阳关无故人。 注释: 作品赏析: 【注解】: 1、渭城:就是咸阳,现今陕西省西安市。 2、浥:湿润。 3、客舍:旅馆。 4、柳色:柳象征离别。 5、阳关:古关名,在甘肃省敦煌西南,...
- 杂诗
[唐] 王维 双燕初命子,五桃新作花。王昌是东舍,宋玉次西家。 小小能织绮,时时出浣纱。亲劳使君问,南陌驻香车。 注释:...
- 杂诗
[唐] 王维 朝因折杨柳,相见洛阳隅。楚国无如妾,秦家自有夫。 对人传玉腕,映烛解罗襦。人见东方骑,皆言夫婿殊。 持谢金吾子,烦君提玉壶。 注释:...
- 杂诗
[唐] 王维 君自故乡来,应知故乡事。 来日绮窗前,寒梅著花未? 注释: 【1】君:对对方的尊称,您。 【2】故乡:家乡,这里指作者的故乡。 【3】应知:知道,了解。 【4】来日:来的时候。 【5】绮窗:雕画花纹的窗户。绮:有花纹的丝织品。 【6】寒梅:...
- 观猎
[唐] 王维 风劲角弓鸣,将军猎渭城。 草枯鹰眼疾,雪尽马蹄轻。 忽过新丰市,还归细柳营。 回看射雕处,千里暮云平。 注释: 【1】观猎:诗题一作《猎骑》。宋人郭茂倩摘前四句编入《乐府诗集·近代曲辞》,题作《戎浑》。按:唐人姚合《玄极集》及韦庄《...
- 终南山
[唐] 王维 太乙近天都,连山到海隅。 白云回望合,青霭入看无。 分野中峰变,阴晴众壑殊。 欲投人处宿,隔水问樵夫。 注释: 【1】太乙:终南山别名。又名太一,秦岭之一峰。唐人每称终南山一名太一,如《元和郡县志》:终南山在县(京兆万年县)南五十里...
- 积雨辋川庄作
[唐] 王维 积雨空林烟火迟,蒸藜炊黍饷东菑。 漠漠水田飞白鹭,阴阴夏木啭黄鹂。 山中习静观朝槿,松下清斋折露葵。 野老与人争席罢,海鸥何事更相疑。 注释: 【1】积雨:久雨。 【2】辋(wǎng)川庄:即王维在辋川的宅第,在今陕西蓝田终南山中,是王...
- 终南别业
[唐] 王维 中岁颇好道,晚家南山陲。 兴来每独往,胜事空自知。 行到水穷处,坐看云起时。 偶然值林叟,谈笑无还期。 注释: 【1】别业:别墅。晋石崇《思归引序》:“晚节更乐放逸,笃好林薮,遂肥遁于河阳别业。” 【2】中岁:中年。 【3】好(hào):...
- 送别
[唐] 王维 下马饮君酒,问君何所之。 君言不得意,归卧南山陲。 但去莫复问,白云无尽时。 注释: 【1】饮君酒:劝君饮酒。饮,使······喝。 【2】何所之:去哪里。之,往。 【3】归卧:隐居。 【4】南山:终南山,即秦岭,在今陕西省西安市西南。 ...
- 山中送别
[唐] 王维 山中相送罢,日暮掩柴扉。 春草明年绿,王孙归不归。 注释: 【1】掩:关闭。 【2】柴扉:柴门,用荆条或树枝编扎的简陋的门。 【3】明年:一作“年年”。 【4】王孙:贵族的子孙,这里指送别的友人。 作品赏析: 这首送别诗,不写离亭饯别的依...
- 竹里馆
[唐] 王维 独坐幽篁里,弹琴复长啸。 深林人不知,明月来相照。 注释: 【1】竹里馆:辋川别墅胜景之一,房屋周围有竹林,故名。 【2】幽篁(huáng):幽深的竹林。 【3】啸(xiào):嘬口发出长而清脆的声音,类似于打口哨。 【4】深林:指“幽篁”。 ...
- 鹿柴
[唐] 王维 空山不见人,但闻人语响。 返景入深林,复照青苔上。 注释: 【1】鹿柴(zhài):王维辋川别墅之一(在今陕西省蓝田县西南)。柴:通“寨”、“砦”,用树木围成的栅栏。 【2】但:只。 【3】返景(yǐng):同“返影”,太阳将落时通过云彩反...
- 鸟鸣涧
[唐] 王维 人闲桂花落,夜静春山空。 月出惊山鸟,时鸣春涧中。 注释: 【1】鸟鸣涧:鸟儿在山涧中鸣叫。 【2】人闲:指没有人事活动相扰。闲:安静、悠闲,含有人声寂静的意思。 【3】桂花:此指木樨,有春花、秋花等不同品种,这里写的是春天开花的一种...
- 使至塞上
[唐] 王维 单车欲问边,属国过居延。 征蓬出汉塞,归雁入胡天。 大漠孤烟直,长河落日圆。 萧关逢候骑,都护在燕然。 注释: 【1】使至塞上:奉命出使边塞。使:出使。 【2】单车:一辆车,车辆少,这里形容轻车简从。 【3】问边:到边塞去看望,指慰问守...
- 九月九日忆山东兄弟
[唐] 王维 独在异乡为异客,每逢佳节倍思亲。 遥知兄弟登高处,遍插茱萸少一人。 注释: 【1】九月九日:即重阳节。古以九为阳数,故曰重阳。 【2】忆:想念。 【3】山东:王维迁居于蒲县(今山西永济县),在函谷关与华山以东,所以称山东。 【4】异乡:...
- 送元二使安西(渭城曲)
[唐] 王维 渭城朝雨浥轻尘,客舍青青柳色新。 劝君更尽一杯酒,西出阳关无故人。 注释: 【1】渭城:在今陕西省西安市西北,渭水北岸。即秦代咸阳古城。 【2】朝雨:早晨下的雨。 【3】浥(yì):润湿。 【4】客舍:驿馆,旅馆。 【5】柳色:柳树象征离...
- 山居秋暝
[唐] 王维 空山新雨后,天气晚来秋。 明月松间照,清泉石上流。 竹喧归浣女,莲动下渔舟。 随意春芳歇,王孙自可留。 注释: 【1】暝(míng):日落,天色将晚。 【2】空山:空旷,空寂的山野。 【3】新:刚刚。 【4】清泉石上流:写的正是雨后的景色。 ...
- 和张十八秘书谢裴相公寄马
[唐] 白居易 齿齐膘足毛头腻,秘阁张郎叱拨驹。 洗了颔花翻假锦,走时蹄汗蹋真珠。 青衫乍见曾惊否,红粟难赊得饱无。 丞相寄来应有意,遣君骑去上云衢。 注释:...
- 杂曲歌辞·竹枝
[唐] 白居易 瞿塘峡口冷烟低,白帝城头月向西。 唱到竹枝声咽处,寒猿晴鸟一时啼。 竹枝苦怨怨何人,夜静山空歇又闻。 蛮儿巴女齐声唱,愁杀江楼病使君。 巴东船舫上巴西,波面风生雨脚齐。 水蓼冷花红蔟蔟,江蓠湿叶碧萋萋。 江畔谁人唱竹枝,前声断咽后...