送梓州李使君
唐 王维
古诗词:送梓州李使君原文翻译+全文注释译文+原著赏析
原文:
[唐] 王维万壑树参天,千山响杜鹃。
山中一夜雨,树杪百重泉。
汉女输橦布,巴人讼芋田。
文翁翻教授,不敢倚先贤。
注释:
【1】梓州:《唐诗正音》作“东川”。梓州是隋唐州名,治所在今四川三台。【2】李使君:李叔明,先任东川节度使、遂州刺史,后移镇梓州。
【3】壑(hè):山谷。
【4】杜鹃:鸟名,一名杜宇,又名子规。
【5】一夜雨:一作“一半雨”。
【6】树杪(miǎo):树梢。
【7】汉女:汉水的妇女。
【8】橦(tóng)布:橦木花织成的布,为梓州特产。
【9】巴:古国名,故都在今四川重庆。
【10】芋田:蜀中产芋,当时为主粮之一。这句指巴人常为农田事发生讼案。
【11】文翁:汉景时为郡太守,政尚宽宏,见蜀地僻陋,乃建造学宫,诱育人才,使巴蜀日渐开化。
【12】翻:翻然改变,通“反”。
【13】先贤:已经去世的有才德的人。这里指汉景帝时蜀郡守。最后两句,纪昀说是“不可解”。赵殿成说是“不敢,当是敢不之误”。高眇瀛云:“末二句言文翁教化至今已衰,当更翻新以振起之,不敢倚先贤成绩而泰然无为也。此相勉之意,而昔人以为此二句不可解,何邪?”赵、高二说中,赵说似可采。
作品赏析:
【注释】:“一夜雨”一本为“山中一半雨”。橦布:用橦木花(木棉)织成的布。文翁:汉景帝末年的蜀郡太守,力主兴学,成绩斐然。
【简析】:
这首诗的前四句宛转奇妙,有精有致,具有较强的表现力。
赠别之作,多从眼前景物写起,即景生情,抒发惜别之意。王维此诗,立意则不在惜别,而在劝勉,因而一上来就从悬想着笔,遥写李使君赴任之地梓州(州治在今四川三台县)的自然风光,形象逼真,气韵生动,令人神往。
开头两句互文见义,起得极有气势:万壑千山,到处是参天的大树,到处是杜鹃的啼声。既有视觉形象,又有听觉感受,读来使人恍如置身其间,大有耳目应接不暇之感。这两句气象阔大,神韵俊迈,被后世诗评家引为律诗工于发端的范例。
首联从大处落笔,起势不凡;颔联则从细处着墨,承接尤佳,不愧大家手笔。诗人展现了一幅绝妙的奇景:一夜透雨过后,山间飞泉百道,远远望去,好似悬挂在树梢上一般,充分表现出山势的高峻突兀和山泉的雄奇秀美。“山中”句承首联“山”字,“树杪”句承首联“树”字,两句又一泻而下,天然工巧。这两联挺拔流动,自然奇妙,画面、意境、气势、结构、语言俱佳。前人所谓“起四句高调摩云”(《唐宋诗举要》引纪昀语),“兴来神来,天然入妙,不可凑泊”(王士禛《古夫于亭杂录》),诚非虚夸。
作者以欣羡的笔调描绘蜀地山水景物之后,诗的后半首转写蜀中民情和使君政事。梓州是少数民族聚居之地,那里的妇女,按时向官府交纳用橦(tóng童)木花织成的布匹;蜀地产芋,那里的人们又常常会为芋田发生诉讼。“汉女”、“巴人”、“橦布”、“芋田”,处处紧扣蜀地特点,而征收赋税,处理讼案,又都是李使君就任梓州刺史以后所掌管的职事,写在诗里,非常贴切。最后两句,运用有关治蜀的典故。“文翁”是汉景帝时的蜀郡太守,他曾兴办学校,教育人才,使蜀郡“由是大化”(《汉书·循吏传》)。王维以此勉励李使君,希望他效法文翁,翻新教化,而不要倚仗文翁等先贤原有的政绩,泰然无为。联系上文来看,既然蜀地环境如此之美,民情风士又如此之淳,到那里去当刺史,自然更应当克尽职事,有所作为。寓劝勉于用典之中,寄厚望于送别之时,委婉而得体。
这首赠别诗写得很有特色。前半首悬想梓州山林奇胜,是切地;颈联叙写蜀中民风,是切事;尾联用典,以文翁拟李使君,官同事同,是切人。这样写来,神完气足,精当不移。诗中所表现的情绪积极开朗,格调高远,是唐代送别佳篇。
(刘德重)
拼音版对照
[ tang] wang wei
wan he shu can tian, qian shan xiang du juan。
shan zhong yi ye yu, shu miao bai zhong quan。
han nv shu?H bu, ba ren song yu tian。
wen weng fan jiao shou, bu gan yi xian xian。
【2】 li shi jun: li shu ming, xian ren dong chuan jie du shi、 sui zhou ci shi, hou yi zhen zi zhou。
【3】 he(hè): shan gu。
【4】 du juan: niao ming, yi ming du yu, you ming zi gui。
【5】 yi ye yu: yi zuo“ yi ban yu”。
【6】 shu miao(miǎo): shu shao。
【7】 han nv: han shui de fu nv。
【8】?H(tóng) bu:?H mu hua zhi cheng de bu, wei zi zhou te chan。
【9】 ba: gu guo ming, gu dou zai jin si chuan zhong qing。
【10】 yu tian: shu zhong chan yu, dang shi wei zhu liang zhi yi。 zhe ju zhi ba ren chang wei nong tian shi fa sheng song an。
【11】 wen weng: han jing shi wei jun tai shou, zheng shang kuan hong, jian shu di pi lou, nai jian zao xue gong, you yu ren cai, shi ba shu ri jian kai hua。
【12】 fan: fan ran gai bian, tong“ fan”。
【13】 xian xian: yi jing qu shi de you cai de de ren。 zhe li zhi han jing di shi shu jun shou。 zui hou liang ju, ji yun shuo shi“ bu ke jie”。 zhao dian cheng shuo shi“ bu gan, dang shi gan bu zhi wu”。 gao miao ying yun:“ mo er ju yan wen weng jiao hua zhi jin yi shuai, dang geng fan xin yi zhen qi zhi, bu gan yi xian xian cheng ji er tai ran wu wei ye。 ci xiang mian zhi yi, er xi ren yi wei ci er ju bu ke jie, he xie?” zhao、 gao er shuo zhong, zhao shuo si ke cai。
“ yi ye yu” yi ben wei“ shan zhong yi ban yu”。?H bu: yong?H mu hua( mu mian) zhi cheng de bu。 wen weng: han jing di mo nian de shu jun tai shou, li zhu xing xue, cheng ji fei ran。
【 jian xi】:
zhe shou shi de qian si ju wan zhuan qi miao, you jing you zhi, ju you jiao qiang de biao xian li。
zeng bie zhi zuo, duo cong yan qian jing wu xie qi, ji jing sheng qing, shu fa xi bie zhi yi。 wang wei ci shi, li yi ze bu zai xi bie, er zai quan mian, yin er yi shang lai jiu cong xuan xiang zhe bi, yao xie li shi jun fu ren zhi di zi zhou( zhou zhi zai jin si chuan san tai xian) de zi ran feng guang, xing xiang bi zhen, qi yun sheng dong, ling ren shen wang。
kai tou liang ju hu wen jian yi, qi de ji you qi shi: wan he qian shan, dao chu shi can tian de da shu, dao chu shi du juan de ti sheng。 ji you shi jiao xing xiang, you you ting jiao gan shou, du lai shi ren huang ru zhi shen qi jian, da you er mu ying jie bu xia zhi gan。 zhe liang ju qi xiang kuo da, shen yun jun mai, bei hou shi shi ping jia yin wei lv shi gong yu fa duan de fan li。
shou lian cong da chu luo bi, qi shi bu fan; han lian ze cong xi chu zhe mo, cheng jie you jia, bu kui da jia shou bi。 shi ren zhan xian le yi fu jue miao de qi jing: yi ye tou yu guo hou, shan jian fei quan bai dao, yuan yuan wang qu, hao si xuan gua zai shu shao shang yi ban, chong fen biao xian chu shan shi de gao jun tu wu he shan quan de xiong qi xiu mei。“ shan zhong” ju cheng shou lian“ shan” zi,“ shu miao” ju cheng shou lian“ shu” zi, liang ju you yi xie er xia, tian ran gong qiao。 zhe liang lian ting ba liu dong, zi ran qi miao, hua mian、 yi jing、 qi shi、 jie gou、 yu yan ju jia。 qian ren suo wei“ qi si ju gao tiao mo yun”(《 tang song shi ju yao》 yin ji yun yu),“ xing lai shen lai, tian ran ru miao, bu ke cou bo”( wang shi?《 gu fu yu ting za lu》), cheng fei xu kua。
zuo zhe yi xin xian de bi tiao miao hui shu di shan shui jing wu zhi hou, shi de hou ban shou zhuan xie shu zhong min qing he shi jun zheng shi。 zi zhou shi shao shu min zu ju ju zhi di, na li de fu nv, an shi xiang guan fu jiao na yong?H(tóng tong) mu hua zhi cheng de bu pi; shu di chan yu, na li de ren men you chang chang hui wei yu tian fa sheng su song。“ han nv”、“ ba ren”、“?H bu”、“ yu tian”, chu chu jin kou shu di te dian, er zheng shou fu shui, chu li song an, you dou shi li shi jun jiu ren zi zhou ci shi yi hou suo zhang guan de zhi shi, xie zai shi li, fei chang tie qie。 zui hou liang ju, yun yong you guan zhi shu de dian gu。“ wen weng” shi han jing di shi de shu jun tai shou, ta zeng xing ban xue xiao, jiao yu ren cai, shi shu jun“ you shi da hua”(《 han shu· xun li chuan》)。 wang wei yi ci mian li li shi jun, xi wang ta xiao fa wen weng, fan xin jiao hua, er bu yao yi zhang wen weng deng xian xian yuan you de zheng ji, tai ran wu wei。 lian xi shang wen lai kan, ji ran shu di huan jing ru ci zhi mei, min qing feng shi you ru ci zhi chun, dao na li qu dang ci shi, zi ran geng ying dang ke jin zhi shi, you suo zuo wei。 yu quan mian yu yong dian zhi zhong, ji hou wang yu song bie zhi shi, wei wan er de ti。
zhe shou zeng bie shi xie de hen you te se。 qian ban shou xuan xiang zi zhou shan lin qi sheng, shi qie di; jing lian xu xie shu zhong min feng, shi qie shi; wei lian yong dian, yi wen weng ni li shi jun, guan tong shi tong, shi qie ren。 zhe yang xie lai, shen wan qi zu, jing dang bu yi。 shi zhong suo biao xian de qing xu ji ji kai lang, ge tiao gao yuan, shi tang dai song bie jia pian。
( liu de zhong)
wan he shu can tian, qian shan xiang du juan。
shan zhong yi ye yu, shu miao bai zhong quan。
han nv shu?H bu, ba ren song yu tian。
wen weng fan jiao shou, bu gan yi xian xian。
zhu shi:
【1】 zi zhou:《 tang shi zheng yin》 zuo“ dong chuan”。 zi zhou shi sui tang zhou ming, zhi suo zai jin si chuan san tai。【2】 li shi jun: li shu ming, xian ren dong chuan jie du shi、 sui zhou ci shi, hou yi zhen zi zhou。
【3】 he(hè): shan gu。
【4】 du juan: niao ming, yi ming du yu, you ming zi gui。
【5】 yi ye yu: yi zuo“ yi ban yu”。
【6】 shu miao(miǎo): shu shao。
【7】 han nv: han shui de fu nv。
【8】?H(tóng) bu:?H mu hua zhi cheng de bu, wei zi zhou te chan。
【9】 ba: gu guo ming, gu dou zai jin si chuan zhong qing。
【10】 yu tian: shu zhong chan yu, dang shi wei zhu liang zhi yi。 zhe ju zhi ba ren chang wei nong tian shi fa sheng song an。
【11】 wen weng: han jing shi wei jun tai shou, zheng shang kuan hong, jian shu di pi lou, nai jian zao xue gong, you yu ren cai, shi ba shu ri jian kai hua。
【12】 fan: fan ran gai bian, tong“ fan”。
【13】 xian xian: yi jing qu shi de you cai de de ren。 zhe li zhi han jing di shi shu jun shou。 zui hou liang ju, ji yun shuo shi“ bu ke jie”。 zhao dian cheng shuo shi“ bu gan, dang shi gan bu zhi wu”。 gao miao ying yun:“ mo er ju yan wen weng jiao hua zhi jin yi shuai, dang geng fan xin yi zhen qi zhi, bu gan yi xian xian cheng ji er tai ran wu wei ye。 ci xiang mian zhi yi, er xi ren yi wei ci er ju bu ke jie, he xie?” zhao、 gao er shuo zhong, zhao shuo si ke cai。
zuo pin shang xi:
【 zhu shi】:“ yi ye yu” yi ben wei“ shan zhong yi ban yu”。?H bu: yong?H mu hua( mu mian) zhi cheng de bu。 wen weng: han jing di mo nian de shu jun tai shou, li zhu xing xue, cheng ji fei ran。
【 jian xi】:
zhe shou shi de qian si ju wan zhuan qi miao, you jing you zhi, ju you jiao qiang de biao xian li。
zeng bie zhi zuo, duo cong yan qian jing wu xie qi, ji jing sheng qing, shu fa xi bie zhi yi。 wang wei ci shi, li yi ze bu zai xi bie, er zai quan mian, yin er yi shang lai jiu cong xuan xiang zhe bi, yao xie li shi jun fu ren zhi di zi zhou( zhou zhi zai jin si chuan san tai xian) de zi ran feng guang, xing xiang bi zhen, qi yun sheng dong, ling ren shen wang。
kai tou liang ju hu wen jian yi, qi de ji you qi shi: wan he qian shan, dao chu shi can tian de da shu, dao chu shi du juan de ti sheng。 ji you shi jiao xing xiang, you you ting jiao gan shou, du lai shi ren huang ru zhi shen qi jian, da you er mu ying jie bu xia zhi gan。 zhe liang ju qi xiang kuo da, shen yun jun mai, bei hou shi shi ping jia yin wei lv shi gong yu fa duan de fan li。
shou lian cong da chu luo bi, qi shi bu fan; han lian ze cong xi chu zhe mo, cheng jie you jia, bu kui da jia shou bi。 shi ren zhan xian le yi fu jue miao de qi jing: yi ye tou yu guo hou, shan jian fei quan bai dao, yuan yuan wang qu, hao si xuan gua zai shu shao shang yi ban, chong fen biao xian chu shan shi de gao jun tu wu he shan quan de xiong qi xiu mei。“ shan zhong” ju cheng shou lian“ shan” zi,“ shu miao” ju cheng shou lian“ shu” zi, liang ju you yi xie er xia, tian ran gong qiao。 zhe liang lian ting ba liu dong, zi ran qi miao, hua mian、 yi jing、 qi shi、 jie gou、 yu yan ju jia。 qian ren suo wei“ qi si ju gao tiao mo yun”(《 tang song shi ju yao》 yin ji yun yu),“ xing lai shen lai, tian ran ru miao, bu ke cou bo”( wang shi?《 gu fu yu ting za lu》), cheng fei xu kua。
zuo zhe yi xin xian de bi tiao miao hui shu di shan shui jing wu zhi hou, shi de hou ban shou zhuan xie shu zhong min qing he shi jun zheng shi。 zi zhou shi shao shu min zu ju ju zhi di, na li de fu nv, an shi xiang guan fu jiao na yong?H(tóng tong) mu hua zhi cheng de bu pi; shu di chan yu, na li de ren men you chang chang hui wei yu tian fa sheng su song。“ han nv”、“ ba ren”、“?H bu”、“ yu tian”, chu chu jin kou shu di te dian, er zheng shou fu shui, chu li song an, you dou shi li shi jun jiu ren zi zhou ci shi yi hou suo zhang guan de zhi shi, xie zai shi li, fei chang tie qie。 zui hou liang ju, yun yong you guan zhi shu de dian gu。“ wen weng” shi han jing di shi de shu jun tai shou, ta zeng xing ban xue xiao, jiao yu ren cai, shi shu jun“ you shi da hua”(《 han shu· xun li chuan》)。 wang wei yi ci mian li li shi jun, xi wang ta xiao fa wen weng, fan xin jiao hua, er bu yao yi zhang wen weng deng xian xian yuan you de zheng ji, tai ran wu wei。 lian xi shang wen lai kan, ji ran shu di huan jing ru ci zhi mei, min qing feng shi you ru ci zhi chun, dao na li qu dang ci shi, zi ran geng ying dang ke jin zhi shi, you suo zuo wei。 yu quan mian yu yong dian zhi zhong, ji hou wang yu song bie zhi shi, wei wan er de ti。
zhe shou zeng bie shi xie de hen you te se。 qian ban shou xuan xiang zi zhou shan lin qi sheng, shi qie di; jing lian xu xie shu zhong min feng, shi qie shi; wei lian yong dian, yi wen weng ni li shi jun, guan tong shi tong, shi qie ren。 zhe yang xie lai, shen wan qi zu, jing dang bu yi。 shi zhong suo biao xian de qing xu ji ji kai lang, ge tiao gao yuan, shi tang dai song bie jia pian。
( liu de zhong)
欢迎读者提供注释翻译和赏析
送梓州李使君(唐 王维)原文注释翻译及赏析(完)-古诗词译文免责声明:「送梓州李使君」是唐 王维创作的一篇诗词,文笔优美俱佳,原文注释和赏析等内容(即本文)皆收集于网络,版权归原作者,只代表作者观点和本站无关,如果您认为本站转载侵犯了您的权益,请联系我们删除。
古诗词推荐
- 归嵩山作
[唐] 王维 清川带长薄,车马去闲闲。 流水如有意,暮禽相与还。 荒城临古渡,落日满秋山。 迢递嵩高下,归来且闭关。 注释: 【1】嵩山:五岳之一,称中岳,地处河南省登封市西北面。 【2】清川:清清的流水,当指伊水及其支流。清:一作“晴”。川:河川...
- 辋川闲居赠裴秀才迪
[唐] 王维 寒山转苍翠,秋水日潺湲。 倚杖柴门外,临风听暮蝉。 渡头馀落日,墟里上孤烟。 复值接舆醉,狂歌五柳前。 注释: 【1】辋川:水名,在今陕西省蓝田县南终南山下。山麓有宋之问的别墅,后归王维。王维在那里住了三十多年,直至晚年。裴迪:诗人...
- 老将行
[唐] 王维 少年十五二十时,步行夺得胡马骑。 射杀中山白额虎,肯数邺下黄须儿。 一身转战三千里,一剑曾当百万师。 汉兵奋迅如霹雳,虏骑崩腾畏蒺藜。 卫青不败由天幸,李广无功缘数奇。 自从弃置便衰朽,世事蹉跎成白首。 昔时飞箭无全目,今日垂杨生左...
- 老将行
[唐] 王维 少年十五二十时,步行夺得胡马骑。射杀中山白额虎, 肯数邺下黄须儿。一身转战三千里,一剑曾当百万师。 汉兵奋迅如霹雳,虏骑崩腾畏蒺藜。卫青不败由天幸, 李广无功缘数奇。自从弃置便衰朽,世事蹉跎成白首。 昔时飞箭无全目,今日垂杨生左肘...
- 青溪
[唐] 王维 言入黄花川,每逐青溪水。 随山将万转,趣途无百里。 声喧乱石中,色静深松里。 漾漾泛菱荇,澄澄映葭苇。 我心素已闲,清川澹如此。 请留磐石上,垂钓将已矣。 注释: 【1】青溪:在今陕西勉县之东。 【2】言:发语词,无义。 【3】黄花川:在...
- 青溪
[唐] 王维 〔一作过青溪水作〕 言入黄花川。 每逐青溪水。 随山将万转。 趣途无百里。 声喧乱石中。 色静深松里。 漾(一作演)漾泛菱荇。 澄澄映葭苇。 我心素已闲。 清川(一作明)澹如此。 请留盘石上。 垂钓将已矣。 注释:...
- 辛夷坞
[唐] 王维 木末芙蓉花,山中发红萼。 涧户寂无人,纷纷开且落。 注释: 【1】辛夷坞(wù):辋川地名,因盛产辛夷花而得名,今陕西省蓝田县内。坞:周围高而中央低的谷地。 【2】木末芙蓉花:即指辛夷。辛夷,落叶乔木。其花初出时尖如笔椎,故又称木笔...
- 汉江临泛
[唐] 王维 楚塞三湘接,荆门九派通。 江流天地外,山色有无中。 郡邑浮前浦,波澜动远空。 襄阳好风日,留醉与山翁。 注释: 【1】汉江:即汉水,流经陕西汉中、安康,湖北十堰、襄阳、荆门、天门、潜江、仙桃、孝感,到汉口流入长江。诗题在元代方回的《...
- 少年行
[唐] 王维 一身能擘两雕弧,虏骑千重只似无。 偏坐金鞍调白羽,纷纷射杀五单于。 注释: 作品赏析: 【注释】: 王维的《少年行》,咏少年英雄,围绕“英雄”做文章。首句状其射技超群。诗人摄取了少年的一个造型?英雄力大无比,技高绝伦,可左右开弓,两...
- 西施咏
[唐] 王维 艳色天下重,西施宁久微。 朝为越溪女,暮作吴宫妃。 贱日岂殊众,贵来方悟...
- 山中
[唐] 王维 荆溪白石出,天寒红叶...
- 桃源行
[唐] 王维 渔舟逐水爱山春,两岸桃花夹古津。 坐看红树不知远,行尽青溪不见人。 山口潜行始隈隩,山开旷望旋平陆。 遥看一处攒云树,近入千家散花竹。 樵客初传汉姓名,居人未改秦衣服。 居人共住武陵源,还从物外起田园。 月明松下房栊静,日出云中鸡犬...
- 桃源行
[唐] 王维 〔时年十九〕 渔舟逐水爱山春。 两岸桃花夹去(一作古)津。 坐看红树不知远。 行尽青溪不见人。 山口潜行始隈[阝奥]。 山开旷望旋平陆。 遥看一处攒云树。 近入千家散花竹。 樵客初传汉姓名。 居人未改秦衣服。 居人共住武陵源。 还从物外起...
- 过香积寺
[唐] 王维 不知香积寺,数里入云峰。 古木无人径,深山何处钟。 泉声咽危石,日色冷青松。 薄暮空潭曲,安禅制毒龙。 注释: 【1】过:过访,探望。 【2】香积寺:在长安县(今陕西省西安市)南神禾原上。 【3】入云峰:登上入云的高峰。 【4】钟:寺庙的...
- 渭川田家
[唐] 王维 斜阳照墟落,穷巷牛羊归。 野老念牧童,倚杖候荆扉。 雉雊麦苗秀,蚕眠桑叶...
- 相思
[唐] 王维 红豆生南国,春来发几枝。 愿君多采撷,此物最相思。 注释: 【1】相思:题一作“相思子”,又作“江上赠李龟年”。 【2】红豆:又名相思子,一种生在江南地区的植物,结出的籽像豌豆而稍扁,呈鲜红色。 【3】“春来”句:一作“秋来发故枝”。...
- 渭城曲
[唐] 王维 渭城朝雨浥轻尘,客舍青青柳色新。 劝君更尽一杯酒,西出阳关无故人。 注释: 作品赏析: 【注解】: 1、渭城:就是咸阳,现今陕西省西安市。 2、浥:湿润。 3、客舍:旅馆。 4、柳色:柳象征离别。 5、阳关:古关名,在甘肃省敦煌西南,...
- 杂诗
[唐] 王维 双燕初命子,五桃新作花。王昌是东舍,宋玉次西家。 小小能织绮,时时出浣纱。亲劳使君问,南陌驻香车。 注释:...
- 杂诗
[唐] 王维 朝因折杨柳,相见洛阳隅。楚国无如妾,秦家自有夫。 对人传玉腕,映烛解罗襦。人见东方骑,皆言夫婿殊。 持谢金吾子,烦君提玉壶。 注释:...
- 杂诗
[唐] 王维 君自故乡来,应知故乡事。 来日绮窗前,寒梅著花未? 注释: 【1】君:对对方的尊称,您。 【2】故乡:家乡,这里指作者的故乡。 【3】应知:知道,了解。 【4】来日:来的时候。 【5】绮窗:雕画花纹的窗户。绮:有花纹的丝织品。 【6】寒梅:...